Tổng
Bí thư đảng CSVN Tô Lâm tìm cách trở thành Chủ Tịch nước theo mô hình quyền lực
kiểu Trung Quốc
Francesco Guarascio - Reuters
Dương
Lệ Chi biên
dịch -
(Báo Tiếng Dân)
12/01/2026
Tóm
tắt nội dung:
·
Theo
các nguồn tin, ông Lâm đang tìm cách gộp hai chức tổng bí thư đảng và chủ tịch
nước.
·
Theo
các nguồn tin, quân đội đang đàm phán để duy trì quyền tự chủ rộng rãi.
·
Các
đại biểu mới có thể quyết định khả năng ông Lâm đắc cử chức chủ tịch nước.
(Reuters) – Ông Tô Lâm,
Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, đang tìm cách kết hợp
vai trò lãnh đạo Đảng của ông với chức Chủ tịch nước, theo các quan chức và các
nguồn tin, trong một bước đi có thể khiến cấu trúc chính trị Việt Nam gần giống
hơn với Trung Quốc, nơi Chủ tịch Tập Cận Bình vừa là lãnh đạo Đảng vừa
là nguyên thủ quốc gia.
Tuần
tới, khoảng 1.600 đại biểu sẽ tập trung ở Hà Nội để khai mạc đại hội Đảng kéo
dài một tuần, diễn ra 5 năm một lần nhằm chọn lãnh đạo mới và đặt mục tiêu
chính sách cho nhà nước độc đảng.
Ông
Lâm, 68 tuổi, đã tìm cách giành cả hai chức danh hàng đầu này tại hội nghị
trung ương Đảng hồi tháng 12, tìm kiếm sự chấp thuận ban đầu trước đại hội,
theo lời ba người được cung cấp thông tin bởi các đại biểu và ba quan chức am
hiểu vấn đề nói với Reuters.
Các
nguồn tin cho biết, cuộc họp đã ủng hộ việc ông Lâm tiếp tục giữ chức Tổng Bí
thư, nhưng ba người được hỏi lại đưa ra những nhận định khác nhau về việc ông
có được ủng hộ trở thành Chủ tịch nước hay không — chức danh hiện mang tính
nghi lễ chủ yếu nhưng hiện do quân đội nắm giữ.
Hai
người nói rằng ông Lâm nhận được sự ủng hộ, trong khi người thứ ba nói rằng, kết
quả vẫn chưa rõ ràng. Tuy vậy, quyết định cuối cùng sẽ do các đại biểu được bầu
tại đại hội quyết định.
Ban
Bí thư Trung ương Đảng chưa trả lời yêu cầu bình luận.
Việc
kết hợp hai chức danh cao nhất trong 5 năm tới sẽ đánh dấu một sự thay đổi đáng
kể so với mô hình chia sẻ quyền lực truyền thống ở Việt Nam. Trước đây, chỉ
trong những giai đoạn đặc biệt sau khi người đương nhiệm qua đời thì hai chức
danh này mới được gộp lại, ví dụ như hồi năm 2024 khi ông Lâm từng giữ cả hai
chức vụ này trong khoảng 3 tháng.
Đàm
phán chia sẻ quyền lực
Nếu
ông Lâm thành công, quân đội – một phe có tiếng nói mạnh trong Đảng – sẽ từ bỏ
chức Chủ tịch nước để ông Lâm nắm giữ, đổi lại việc quân đội duy trì quyền hành
rộng rãi trong việc thăng chức các sĩ quan cao cấp, theo hai nguồn tin.
Một
quan chức nói rằng các lãnh đạo quân đội đang đàm phán để có “các biện pháp bảo
đảm” nhằm hạn chế quyền hành của ông Lâm. Bộ Quốc phòng hiện chưa có phản hồi.
Một
số dấu hiệu cho thấy đã có những nhượng bộ ban đầu, vài chính sách kinh tế gây
tranh cãi theo đuổi trong nhiệm kỳ đầu dưới thời ông Lâm đã bị sửa đổi hoặc gặp
trở ngại ngoài dự đoán trước đại hội, bao gồm các vấn đề liên quan tới tăng trưởng
tín dụng và một dự án đường sắt cao tốc.
Những
người ủng hộ việc gộp hai chức vụ này lập luận rằng, tất cả các nước cộng sản
khác — gồm Trung Quốc, Bắc Triều Tiên, Cuba và Lào — đều giao cả hai chức cho một
nhà lãnh đạo duy nhất, và cho rằng bước này sẽ củng cố nghị trình cải cách kinh
tế của ông Lâm cũng như vị thế của ông khi gặp gỡ các nhà lãnh đạo nước ngoài.
Trong
khi đó, những người hoài nghi lo ngại, thay đổi này sẽ trao quá nhiều quyền lực
vào tay một cá nhân, nhất là đối với một người được xem là không ngại mạo hiểm
và đã mở rộng đáng kể quyền lực của cơ quan an ninh.
Giáo
sư Carl Thayer, một chuyên gia cao cấp về Việt Nam tại Học viện Quốc phòng
Australia, nói rằng việc nhập hai chức danh là “kết quả tự nhiên của việc
tinh gọn cấu trúc chính trị Việt Nam”, lưu ý rằng thực tế ông Lâm đã nắm
quyền của Chủ tịch nước thông qua các chuyến đi nước ngoài thường xuyên hồi năm
ngoái.
Bắt
đầu từ ngày 19 tháng 1, đại hội sẽ kéo dài một tuần để bầu 200 ủy viên Ban Chấp
hành Trung ương mới, với một số lượng lớn các gương mặt mới dự kiến tham gia, đặt
ra câu hỏi về việc họ có xác nhận các quyết định đã được khoảng 140 đại biểu bỏ
phiếu tại cuộc họp hồi tháng 12 vừa qua hay không.
Ban
Chấp hành Trung ương sẽ bầu ra Tổng Bí thư và Bộ Chính trị. Ông Lâm từng nói hồi
tháng 7 rằng, Bộ Chính trị mới sẽ có 17–19 ủy viên, nhưng con số này sẽ tùy thuộc
vào lá phiếu của các đại biểu trên danh sách đề cử sẵn. Bộ Chính trị sau đó sẽ
đề cử Chủ tịch nước, Thủ tướng và Chủ tịch Quốc hội, mà các đại biểu Quốc hội
phải phê chuẩn.
------------------------------------------------------------------
Bài
viết của Francesco Guarascio, do Michael Perry biên tập.
Vietnam's
Communist Party chief Lam seeks presidency in China-style expanded power
mandate | Reuters
January
11, 2026 11:35 PM EST
No comments:
Post a Comment