Monday, 9 November 2026

VIỆT NAM CÓ NÊN ĂN MỪNG TRƯỚC KẾT QUẢ BẦU CỬ QUỐC HỘI MỸ (TS Đinh Hoàng Thắng / Bauxite Việt Nam)




 

Việt Nam có nên mừng trước kết quả bầu cử Quốc Hội Mỹ?

TS. Đinh Hoàng Thắng

08:32  08/11/2026 | Posted by BVN4

https://boxitvn.blogspot.com/2026/11/viet-nam-co-nen-mung-truoc-ket-qua-bau.html

 

Ngày 3/11 cho thấy quyền lực có thể thay đổi mà không cần thay đổi chế độ bằng bạo lực; chính sách có thể bị sửa mà không cần chờ người lãnh đạo qua đời; và người dân có thể trừng phạt nhà cầm quyền bằng một lá phiếu, thay vì bằng một cuộc nổi dậy. Đó mới là những điều đáng suy ngẫm. 

 

                                                  ***

 

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11/2026 tại Hoa Kỳ trước hết là chuyện của người Mỹ. Nhưng khi nước Mỹ vẫn là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam, khi quan hệ thương mại Việt–Mỹ đang đứng trước những cuộc điều tra có thể dẫn tới các mức thuế mới, và khi Hà Nội đã hơn một năm thương lượng với Washington mà vẫn chưa hoàn tất một thỏa thuận thương mại, thì kết quả lá phiếu Mỹ đương nhiên có ý nghĩa vượt ra ngoài biên giới Hoa Kỳ.

Câu hỏi đặt ra: Việt Nam có nên mừng trước chiến thắng lớn của Đảng Dân chủ?

 

Câu trả lời ngắn gọn là: có thể mừng, nhưng không nên mừng quá sớm! Điều đáng mừng hơn cả ở đây không phải một đảng thắng và một đảng thua, mà là cơ chế chính trị Mỹ vừa chứng minh một lần nữa rằng quyền lực có thể được điều chỉnh bằng lá phiếu, và rằng một tổng thống dù mạnh đến đâu cũng có thể bị cử tri dựng lại những hàng rào kiểm soát giữa nhiệm kỳ. 

 

I. Hai năm sau, cử tri có quyền “sửa” lá phiếu của mình

 

Kết quả ngày 3/11 là một thất bại lớn đối với Tổng thống Donald Trump và Đảng Cộng hòa. Đảng Dân chủ giành lại quyền kiểm soát cả Hạ viện lẫn Thượng viện, thậm chí chiến thắng tại một số địa bàn vốn được xem là thành trì của Cộng hòa. Reuters gọi đây là một sự bác bỏ mạnh mẽ đối với Trump; Kansas bầu thượng nghị sĩ Dân chủ đầu tiên trong gần một thế kỷ, trong khi Dân chủ còn giành ghế Thượng viện tại South Carolina và Texas.


Nhưng ý nghĩa sâu hơn của cuộc bầu cử không nằm ở màu xanh hay màu đỏ. Nó nằm ở lá phiếu.

 

Năm 2024, người Mỹ trao lại Nhà Trắng cho Trump và đồng thời trao cho Đảng Cộng hòa quyền kiểm soát Quốc hội. Hai năm sau, một bộ phận đáng kể chính những cử tri ấy nhìn lại kết quả của sự lựa chọn đó và nói: chúng tôi muốn thay đổi. Reuters ghi nhận cử tri đặc biệt bất mãn trước chi phí sinh hoạt, chính sách thuế quan, cuộc chiến với Iran và những tranh cãi liên quan đến cách điều hành của chính quyền. Khoảng 70% cử tri được khảo sát muốn Quốc hội kiểm soát tổng thống mạnh hơn.

 

Đó có lẽ mới là bài học đáng suy nghĩ nhất đối với Việt Nam.

 

Dân chủ không có nghĩa là cử tri bao giờ cũng lựa chọn đúng. Người dân hoàn toàn có thể lựa chọn một chính sách mà hai năm sau họ thấy không đem lại kết quả như mong muốn. Nhưng ưu thế của một thể chế dân chủ nằm ở chỗ sai lầm chính trị không nhất thiết phải kéo dài thành sai lầm lịch sử. Người dân có cơ hội sửa lại lựa chọn của mình.

 

Một lá phiếu không phải “tấm séc trắng” trao cho người cầm quyền bốn năm quyền muốn làm gì thì làm.

 

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ chính là một cơ chế phản hồi. Hai năm trước cử tri có thể nói “Yes”; hai năm sau họ có quyền nói “No”. Và hai năm nữa, họ lại có quyền đánh giá những người hôm nay vừa được trao quyền.

 

Đó là sức mạnh của lá phiếu khi nó thực sự có khả năng làm thay đổi quyền lực.

 

II. California: không chỉ là tranh chấp 20.000 lá phiếu

 

Một diễn biến ngay trước ngày bầu cử càng làm nổi bật ý nghĩa ấy. Chính quyền Trump yêu cầu California tách riêng và chưa kiểm đếm hơn 20.000 phiếu bầu qua thư của những cử tri mà chính quyền liên bang nghi ngờ có thể không phải công dân Mỹ. Vụ việc được đưa lên tận Tối cao Pháp viện.

 

Nhưng ngày 2/11, Tối cao Pháp viện bác yêu cầu khẩn cấp của chính quyền Trump. Không một thẩm phán nào công khai phản đối quyết định này. Reuters cũng lưu ý rằng các nghiên cứu và kiểm toán tiểu bang cho thấy việc người không đủ tư cách, kể cả người không phải công dân, bỏ phiếu là rất hiếm.

 

Điều đáng chú ý là Tối cao Pháp viện hiện có đa số bảo thủ và trong đó có những thẩm phán do chính Trump bổ nhiệm.

 

Nói cách khác, câu chuyện không đơn giản là “Dân chủ chống Cộng hòa”. Nó phản ánh một nguyên tắc lớn hơn: những thiết chế của nhà nước không đương nhiên phải phục tùng người đã đưa một số thành viên của chúng lên vị trí quyền lực.

 

Tổng thống có quyền kiện. Chính quyền liên bang có quyền đưa ra chứng cứ.  California có quyền phản bác. Tòa án có quyền phán quyết. Và cuối cùng, phiếu của công dân hợp lệ phải được kiểm đếm.

 

Đó là tam quyền phân lập khi nó vận hành trong thực tế, chứ không chỉ nằm trong sách giáo khoa. 

 

III. Trump từ nay không còn một quốc hội thuận tay

 

Từ tháng 1/2027, nước Mỹ bước vào giai đoạn “divided government”: chính quyền bị chia sẻ giữa Nhà Trắng của Trump và Quốc hội do phe Dân chủ kiểm soát.

 

Điều đó không khiến Trump mất quyền lực. Ông vẫn là tổng thống, vẫn chỉ huy hành pháp, vẫn có quyền phủ quyết luật và vẫn sở hữu những quyền hạn đáng kể về thương mại và đối ngoại.

 

Nhưng sân chơi đang thay đổi.

 

Hạ viện có thể mở điều tra, triệu tập quan chức và yêu cầu cung cấp tài liệu. Thượng viện có thể ngăn chặn nhiều đề cử quan trọng của tổng thống. Quốc hội có thể sử dụng quyền ngân sách, quyền lập pháp và quyền giám sát để buộc Nhà Trắng phải thương lượng. Reuters nhận định Quốc hội mới sẽ có khả năng điều tra chính quyền Trump và buộc Nhà Trắng nhượng bộ trong những dự luật lớn.

 

Đối với thương mại, cần tránh một ngộ nhận: Quốc hội Dân chủ không thể sáng hôm sau tuyên bố xóa toàn bộ thuế quan của Trump.

 

Hiến pháp Mỹ trao quyền điều tiết thương mại và đánh thuế cho Quốc hội, nhưng qua nhiều thập niên Quốc hội đã ủy quyền một phần đáng kể quyền này cho tổng thống, trong đó có Section 232 của Trade Expansion Act 1962 và Section 301 của Trade Act 1974.

 

Muốn thu hồi hoặc hạn chế những quyền ấy cần sửa luật; Trump có thể phủ quyết và phe Dân chủ hiện không có đa số hai phần ba để dễ dàng vượt quyền phủ quyết. Reuters đã cảnh báo ngay trước bầu cử rằng ngay cả một chiến thắng của Dân chủ cũng không đồng nghĩa thuế quan của Trump lập tức biến mất.

 

Nhưng từ nay, Trump sẽ khó sử dụng chính sách thương mại mà không gặp sự giám sát và phản biện mạnh hơn từ Quốc hội.

 

Và chính sự thay đổi ấy mới liên quan trực tiếp đến Việt Nam. 

 

IV. Hà nội có thể thở dễ hơn – nhưng chưa thể thở phào

 

Việt Nam đang ở một thời điểm đặc biệt nhạy cảm trong quan hệ kinh tế với Hoa Kỳ. Trong hơn một năm qua, Hà Nội và Washington liên tục thương lượng về một thỏa thuận thương mại mới. Phía Việt Nam nhiều lần phát tín hiệu rất lạc quan. Tháng 9, trong cuộc phỏng vấn Bloomberg tại New York, Tô Lâm nói hai nước đã ở “rất gần” một thỏa thuận và những vấn đề chính về cơ bản đã được giải quyết.

 

Đến tháng 10, phía Việt Nam nói đã gửi những bình luận cuối cùng sang Washington và về cơ bản các cuộc thương lượng đã gần hoàn tất. Nhưng Reuters ghi nhận một chi tiết rất đáng chú ý: phía Mỹ thận trọng hơn hẳn phía Việt Nam.

 

Đây chính là biểu hiện của một sự “lệch pha” giữa sự sốt ruột của Hà Nội và sự thận trọng của Washington.

 

Lý do không khó hiểu. Thặng dư thương mại của Việt Nam với Mỹ đã lên tới mức rất lớn. Washington còn nghi ngờ Việt Nam có thể trở thành điểm trung chuyển hàng hóa Trung Quốc nhằm tránh thuế Mỹ. Đồng thời, Mỹ đã mở ba cuộc điều tra liên quan tới các thực hành thương mại của Việt Nam. Một hồ sơ đã dẫn tới mức thuế bổ sung 12,5%; các cuộc điều tra khác về dư thừa công suất công nghiệp và bảo hộ sở hữu trí tuệ vẫn có nguy cơ tạo thêm biện pháp thương mại.

 

Riêng ngày 29/5, USTR chính thức mở một cuộc điều tra Section 301 đối với Việt Nam về bảo vệ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ, sau khi xếp Việt Nam vào diện “Priority Foreign Country”.

 

Trong bối cảnh ấy, một Quốc hội Dân chủ có thể tạo cho Việt Nam một khoảng thở chính trị, nhưng không phải một tấm giấy miễn thuế.

 

Quốc hội mới có thể đặt câu hỏi về tác động của thuế quan đối với chính người tiêu dùng và doanh nghiệp Mỹ; điều tra quy trình miễn trừ thuế; gây sức ép đòi hành pháp minh bạch hơn; và quan trọng nhất, mở lại cuộc tranh luận về giới hạn quyền tổng thống trong việc sử dụng thuế quan như một công cụ đối ngoại.

 

Điều đó có thể cải thiện môi trường thương lượng cho Hà Nội.

 

Nhưng Việt Nam không nên hiểu rằng Dân chủ thắng thì Section 301 hay 232 tự nhiên biến mất. Chính sách thương mại Mỹ không chỉ được quyết định bởi ý thức hệ đảng phái mà còn bởi lợi ích công nghiệp, việc làm, an ninh chuỗi cung ứng, cạnh tranh với Trung Quốc và thâm hụt thương mại.

 

Một nghị sĩ Dân chủ có thể chống cách Trump áp thuế tùy tiện nhưng vẫn đòi Việt Nam mở cửa thị trường, bảo vệ sở hữu trí tuệ, kiểm soát xuất xứ hàng hóa và không cho Trung Quốc mượn Việt Nam làm cửa hậu vào thị trường Mỹ.

 

V. Việt Nam nên mừng điều gì?

 

Nếu chỉ nhìn bằng lợi ích thương mại trước mắt, Hà Nội có lý do để hài lòng. Một tổng thống bị Quốc hội đối lập kiểm soát thường có ít không gian hơn để sử dụng quyền lực kinh tế một cách đơn phương. Việt Nam có thêm đối tác để vận động tại Capitol Hill và thêm khả năng đưa những lợi ích của doanh nghiệp, nhà nhập khẩu và người tiêu dùng Mỹ vào cuộc tranh luận về thuế quan.

 

Nhưng nếu nhìn xa hơn, Việt Nam nên mừng vì một lý do khác.

 

Ngày 3/11 cho thấy quyền lực có thể thay đổi mà không cần thay đổi chế độ bằng bạo lực; chính sách có thể bị sửa mà không cần chờ người lãnh đạo qua đời; và người dân có thể trừng phạt nhà cầm quyền bằng một lá phiếu thay vì bằng một cuộc nổi dậy.

 

Đó mới là điều đáng suy ngẫm.

 

Năm 2024, hàng chục triệu người Mỹ lựa chọn Trump. Ngày 3/11/2026, nhiều người trong số họ hoặc những cộng đồng từng nghiêng về ông đã lựa chọn dựng lên một Quốc hội đối trọng với ông.

 

Họ không cần chứng minh rằng mình hai năm trước hoàn toàn đúng. Họ chỉ cần có quyền nói rằng: hai năm sau, chúng tôi nghĩ khác.

 

Một nền chính trị trưởng thành không phải là nền chính trị không phạm sai lầm. Nó là nền chính trị có cơ chế nhận ra sai lầm, sửa sai và thay người chịu trách nhiệm mà không phải phá bỏ cả hệ thống.

 

Bởi vậy, câu hỏi “Việt Nam có nên mừng trước kết quả bầu cử Quốc hội Mỹ?” cuối cùng có lẽ cần được trả lời trên hai tầng.

 

Về kinh tế, có thể mừng một nửa: áp lực thương mại đối với Việt Nam có khả năng được đặt dưới sự kiểm soát chính trị lớn hơn, nhưng Section 301, Section 232, vấn đề xuất xứ, thặng dư thương mại và nguy cơ hàng Trung Quốc chuyển tải qua Việt Nam vẫn còn nguyên.

 

Còn về chính trị, có một điều đáng để suy nghĩ nhiều hơn cả chuyện Trump hay Dân chủ: 

Hai năm trước người dân trao quyền. Hai năm sau, chính người dân ấy có thể lấy bớt quyền trở lại.

 

Sức mạnh của dân chủ không nằm ở chỗ người dân luôn luôn đúng. Nó nằm ở chỗ người dân có quyền sửa cái sai của chính mình — trước khi cái sai ấy trở thành số phận của cả một dân tộc.

 

ĐH.T.

INSTITUTE OF DEVELOPMENT STUDIES (VIDS)
Director, Center for Information & International Cooperation
---

NGUỒN THAM KHẢO:

 

• Reuters — Democrats take US Congress in sweeping midterm repudiation of Trump — bài tổng hợp quan trọng nhất: Dân chủ giành cả Hạ viện và Thượng viện, phân tích nguyên nhân và ý nghĩa đối với Trump. Reuters

 

• Reuters — Top takeaways from the US midterm elections — rất hợp cho phần chính luận: những bài học lớn từ cuộc bỏ phiếu và sự chuyển dịch của cử tri. Reuters

• Reuters — Market analysts react to Democratic sweep in US midterms — hữu ích cho phần tác động kinh tế, thị trường và tình trạng divided government trong hai năm cuối nhiệm kỳ của Trump. Reuters

 

• AP — Democrats win the US House and Senate as voters deliver a strong rebuke to Trump and Republicans — AP xác nhận chiến thắng ở cả hai viện và đặc biệt nhấn mạnh bất mãn của cử tri về giá cả, chiến tranh Iran và tham nhũng.

 

• AP — Takeaways: Voters punish Trump, and GOP suffers historic losses — rất đáng đọc để khai triển luận điểm của Tiến sĩ về lá phiếu như công cụ sửa sai sau hai năm. AP News

 

• AP — 2026 Midterm Election Results: Senate, House and Governor Races — trang kết quả trực tiếp, có thể dùng kiểm tra từng bang, từng ghế Hạ viện, Thượng viện và thống đốc.

• https://www.youtube.com/live/6QL2i_1g5QM?is=9PQjO9RhHSgDQB0k  (Vì sao Việt Nam ‘thắng lớn’ sau cuộc bầu cử Mỹ 2026?)

 

Tác giả gửi BVN











THẾ GIỚI HÔM NAY : 09/11/2026 (The Economist)

 



THẾ GIỚI HÔM NAY : 09/11/2026

The Economist

Nguyễn Thị Kim Phụng, biên dịch   -   Nghiên Cứu Quốc Tế  

09/11/2026

https://nghiencuuquocte.org/2026/11/09/the-gioi-hom-nay-09-11-2026/

 

Ban giám đốc của Nvidia tuyên bố đang điều tra các báo cáo rằng người đứng đầu công ty, Jensen Huang, là mục tiêu trong một nỗ lực tình báo nước ngoài. Các quan chức Mỹ được cho là tin rằng ông có quan hệ tình cảm với một người phụ nữ bị nghi ngờ làm gián điệp cho Trung Quốc. Bắc Kinh nói rằng điều đó “không gì khác ngoài những lời bôi nhọ.” Huang thừa nhận đã ngoại tình. Nhà sản xuất chip này cho biết họ “không có lý do gì để tin rằng an ninh quốc gia hay các bí mật của Nvidia bị rò rỉ.”

 

Donald Trump phát biểu trên CNN rằng “rất khó có khả năng” ông sẽ ra lệnh cho một làn sóng tấn công mới vào Iran, với điều kiện là các cuộc đàm phán về chương trình hạt nhân của nước này và Eo biển Hormuz có tiến triển. Nhiều người dự đoán Trump sẽ nối lại các cuộc tấn công quy mô lớn sau bầu cử giữa  nhiệm kỳ, thời điểm mà cuộc chiến không được lòng dân này đã chứng tỏ là một gánh nặng đối với các ứng viên Đảng Cộng hòa. Vị tổng thống cũng thừa nhận với đài CBS rằng chiến dịch trấn áp nhập cư của ông đã “quá khắc nghiệt.”

 

Lạm phát tiêu dùng ở Trung Quốc chậm lại trong tháng 10, một phần do cầu trong nước suy yếu. Trong khi đó, chỉ số giá tiêu dùng của nước này tăng 0,7% so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng giảm so với mức 0,9% hồi tháng 9. Chỉ số giá sản xuất thì tăng vọt lên mức cao nhất trong 4 năm, đạt 5,7% so với cùng kỳ năm ngoái. Nguyên nhân phần lớn là do chi phí năng lượng tăng cao bắt nguồn từ cuộc chiến tại Iran.

 

Một vụ va chạm tàu hỏa ở Ai Cập khiến ít nhất 7 người thiệt mạng và hơn 100 người bị thương. Các quan chức cho biết một đoàn tàu đi từ Giza đến Fayoum đã đâm vào đuôi một đoàn tàu khác đang dừng trên đường ray; nguyên nhân hiện vẫn chưa được làm rõ. Thảm họa đường sắt khá phổ biến ở Ai Cập, nơi việc bảo trì và giám sát mạng lưới giao thông có lẽ vẫn còn yếu kém. Đã có những lời kêu gọi bộ trưởng giao thông từ chức.

 

Một chiếc thuyền chở người di cư bị chìm gần Senegal, khiến ít nhất 21 người thiệt mạng. Lực lượng cứu hộ đã cứu được một người đàn ông và đang tìm kiếm những người sống sót khác. Hàng trăm người đã chết đuối trong năm nay khi cố gắng vượt biển từ Tây Phi đến Quần đảo Canary của Tây Ban Nha, và chiếc thuyền này có thể cũng đang cố thực hiện hành trình tương tự. El Hierro – một trong những hòn đảo thuộc Canary – đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp vào thứ Bảy, sau sự gia tăng đột biến về lượng người di cư trong những tháng gần đây.

 

Các tin tặc Belarus và Ukraine tuyên bố lấy được các hồ sơ cho thấy khoảng 400.000 người Nga đã thiệt mạng khi chiến đấu trong cuộc chiến Ukraine. Họ khẳng định dựa vào dữ liệu giấy chứng tử do cơ quan thống kê Nga Rosstat nắm giữ để đưa ra ước tính này – một con số rất có thể vẫn thấp hơn tổng số người chết thực tế. Điện Kremlin gần như đã ngừng công bố dữ liệu có thể tiết lộ quy mô thương vong của Nga.

 

Giáo hoàng Leo gần như đã công khai chỉ trích chương trình thắt lưng buộc bụng của Javier Milei ở Argentina. Tại Buenos Aires, trước sự chứng kiến của Tổng thống Argentina, Giáo hoàng bày tỏ mối quan tâm của Ngài đối với người nghèo, người già và người bệnh yếu – những nhóm đang chịu ảnh hưởng nặng nề bởi chính sách cắt giảm chi phí của Milei. Ngài nói: “Nền kinh tế phải phục vụ con người, chứ không phải con người phục vụ nền kinh tế.”

 

Con số trong ngày: 0,8-0,9 trẻ em trên mỗi phụ nữ, là tỷ lệ sinh của Ukraine, giảm từ mức 1,2 trước chiến tranh.

 

TIÊU ĐIỂM

 

Quốc hội Mỹ bước vào giai đoạn chuyển giao quyền lực

Nhiều người lao động thường chểnh mảng trong thời gian chờ nghỉ việc. Đó cũng chính là thách thức mà giới lãnh đạo Đảng Cộng hòa phải đối mặt khi Hạ viện và Thượng viện nhóm họp lại vào hôm nay, sau thất bại nặng nề của đảng trong kỳ bầu cử giữa kỳ. Một vài thành viên bị mất ghế có lẽ sẽ chẳng buồn có mặt trước khi Quốc hội mới tuyên thệ nhậm chức vào tháng 1 năm sau.

 

Thế nhưng, vẫn còn rất nhiều công việc cần phải giải quyết dứt điểm. Cấp bách nhất là việc thương lượng một thỏa thuận nhằm tránh một đợt đóng cửa chính phủ khác khi ngân sách cạn kiệt vào ngày 11/12. Một số đảng viên Cộng hòa đang cân nhắc một dự luật điều chỉnh cuối cùng – cho phép bỏ qua việc kéo dài tranh luận (filibuster) – nhằm thúc đẩy những ưu tiên cuối cùng của họ, chẳng hạn như tăng cường chi tiêu quốc phòng. Tuy nhiên, đảng này sẽ phải rất nỗ lực để soạn thảo ra nó.

 

Về phía Đảng Dân chủ, với sự tự tin mới tìm lại được, họ có thể sẽ chuyển sang thế tấn công. Họ có thể bỏ phiếu luận tội Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth, hoặc có thể trì hoãn một dự luật lưỡng đảng vốn tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc xây dựng cơ sở hạ tầng năng lượng, nhằm đạt được những nhượng bộ lớn hơn. Sẽ có rất ít thời gian để chểnh mảng.

 

Skydance vạch ra chiến lược đầy mạo hiểm tại Hollywood

Hôm nay, Skydance sẽ công bố báo cáo kết quả đầu tiên kể từ khi công ty tiền thân của hãng phim này là Paramount Skydance mua lại Warner Bros Discovery với giá 110 tỷ USD vào tháng 10. Các nhà phân tích sẽ hỏi David Ellison, đồng CEO của hãng, về cách ông dự định phát triển công ty dưới gánh nặng từ khoản nợ 80 tỷ USD. Họ cũng sẽ chất vấn ông về kế hoạch sáp nhập Paramount+ và HBO Max, hai nền tảng phát trực tuyến, cùng với chiến lược của công ty trong việc đẩy mạnh sản xuất phim và mua bản quyền thể thao. Ellison cũng có thể phải giải thích cách AI giúp cắt giảm 6 tỷ USD chi phí trong ba năm. Tuy nhiên, ưu tiên của ông sẽ là giảm nợ và củng cố bảng cân đối kế toán. Khoản đầu tư 1 tỷ USD được báo cáo đến từ Elon Musk có thể sẽ hữu ích.

 

Skydance hiện đang phải xoay xở với mảng kinh doanh truyền hình truyền thống đang trượt dốc. Họ cũng đối mặt với mối đe dọa đang nổi lên trong lĩnh vực phát trực tuyến, nơi YouTube đã trở thành thế lực thống trị, chí ít là ở Mỹ. Điều đó dẫn đến những câu hỏi thậm chí còn lớn hơn: Skydance sẽ nhắm mục tiêu vào nền kinh tế sáng tạo như thế nào, và liệu TikTok – thuộc sở hữu một phần của cha của David là Larry Ellison – có thể là một đồng minh bí mật hay không? Hãy cùng chờ xem.

 

Liệu Đức có thể cứng rắn trong vấn đề thương mại?

Hôm nay, Đức sẽ công bố các số liệu thương mại tháng 9. Thặng dư của nước này đã thu hẹp trong tháng 8: xuất khẩu giảm 0,8% so với tháng trước, trong khi nhập khẩu tăng 0,9%. Ngay cả khi xuất khẩu đã khởi sắc, các số liệu mới có thể sẽ cho thấy áp lực từ hàng nhập khẩu sẽ tiếp tục là một bài toán khó. Thâm hụt thương mại của Đức với Trung Quốc – quốc gia mà Đức nhập khẩu nhiều nhất – đang chạm những mức cao kỷ lục. Ngân hàng Goldman Sachs ước tính rằng sự bùng nổ xuất khẩu của Trung Quốc có thể làm giảm 0,2 đến 0,3 điểm phần trăm trong tăng trưởng GDP hàng năm của Đức cho đến năm 2029.

 

Nhưng Đức và Liên minh Châu Âu không hề khoanh tay đứng nhìn. Họ đang nghiên cứu Đạo luật Tăng tốc Công nghiệp nhằm giảm sự phụ thuộc của EU vào hàng nhập khẩu từ Trung Quốc thông qua việc củng cố các ngành công nghiệp trong nước. Suốt nhiều năm, Đức thường có xu hướng hợp tác với Trung Quốc hơn là đối đầu. Tuy nhiên, vào tháng trước, nước này đã có một động thái cứng rắn hơn khi cùng Pháp viết một bức thư chung hối thúc EU xây dựng hàng rào phòng vệ vững chắc hơn trước các nhà xuất khẩu nước ngoài. Bức thư không trực tiếp nhắc đến Trung Quốc. Nhưng điều đó có lẽ cũng không cần thiết.

 

Điện Kremlin bức tử tờ báo tự do cuối cùng của Nga

Hôm nay, các nhà báo tại Novaya Gazeta, tờ báo tự do hoạt động lâu năm của Nga, sẽ phải tắt đèn trong văn phòng tòa soạn ở Moscow, ngắt máy chủ, và vĩnh viễn rời khỏi ngôi nhà của mình. Tờ báo được thành lập vào năm 1993, năm ra đời bản hiến pháp thời hậu Xô Viết đầu tiên. Sau khi Nga tiến hành cuộc xâm lược toàn diện vào Ukraine, tờ báo vẫn tiếp tục đưa tin từ bên trong một quốc gia được điều hành bởi chế độ độc tài quân sự và trở thành tâm điểm của phong trào phản chiến được hàng triệu người Nga chia sẻ.

 

Giờ đây, Điện Kremlin và các cơ quan an ninh của họ đã tuyên bố Novaya Gazeta là kẻ thù của nhà nước, phong tỏa tài chính, và buộc tờ báo này phải đóng cửa. Theo lời của Dmitry Muratov, nhà xuất bản đứng sau tờ báo và là người từng đoạt giải Nobel Hòa bình, sự tri ân tốt nhất mà các quốc gia dân chủ có thể dành cho Novaya Gazeta là công nhận và hỗ trợ những độc giả của tờ báo – những người đang bị chính đất nước của họ cô lập và bị thế giới bên ngoài kỳ thị.

 

Một chiến thắng Booker lần thứ hai?

Hôm nay, người chiến thắng Giải thưởng Booker – giải thưởng văn học danh giá nhất của Anh – sẽ được xướng tên. Tiểu thuyết gia giành chiến thắng sẽ nhận được 50.000 bảng Anh (67.000 USD) đồng thời chứng kiến doanh số sách của mình tăng vọt trong hiện tượng được biết đến với tên gọi “cú hích Booker.” (Doanh số hàng tuần của cuốn sách chiến thắng năm ngoái – “Flesh” của David Szalay – đã nhảy vọt tận 1441% ngay sau khi kết quả được công bố).

 

Danh sách rút gọn năm nay bao gồm một câu chuyện buồn vui lẫn lộn về một giáo viên cô đơn, một câu chuyện về chuyến hồi hương phức tạp của một chàng trai trẻ, một cuộc khám phá mang tính sử thi về hội chứng sợ đồng tính ở Jamaica, một tác phẩm châm biếm phi lý, một câu chuyện hậu tận thế đầy bất an, và một lời chiêm nghiệm hấp dẫn về lịch sử. Hai trong số những người được đề cử là Marlon James và Douglas Stuart đã từng giành giải thưởng này trước đây. Theo phía nhà cái, họ cũng là những ứng viên sáng giá nhất trong năm nay. Nếu một trong hai người giành chiến thắng, họ sẽ trở thành tác giả thứ năm trong lịch sử hai lần đoạt giải. Lần trước, James nói rằng sẽ dùng số tiền thưởng để mua một bộ vest mới. Có lẽ ông ấy nên bắt đầu nghĩ xem mình sẽ tiêu tờ séc tiếp theo như thế nào.

 

 




NGƯỜI VIỆT ONLINE – NGÀY 9/11/2026

 



Người Việt

NGÀY 9/11/2026

https://www.nguoi-viet.com/

.
Jeffries tuyên bố Dân Chủ sẽ điều tra tham nhũng trong chính quyền Trump

.

Cựu phụ tá của RFK Jr. ‘bóc trần’ tham nhũng trong chính quyền Trump

.

Quốc Hội trở lại với nghị trình dày đặc, Hegseth đối diện nguy cơ bị luận tội  

.

Luật Thuế – Cách đối phó IRS khi bị kiểm thuế

.

Vụ Jensen Huang ‘ngoại tình’: Cổ phiếu Nvidia lao dốc, Bắc Kinh bác bỏ ‘cài mỹ nhân kế’

.

GKN bắt đầu hỗ trợ bồi thường trực tiếp những người đủ điều kiện

.

Trump thừa nhận đàn áp di trú khiến Cộng Hòa thua, nhưng nói ông đáng nhận A+

.

Tối Cao Pháp Viện cho Trump tiếp tục xây tường biên giới tại Big Bend

.

Dân biểu Cộng Hòa trình thủ tục luận tội Pete Hegseth

.

Đêm Thơ Nhạc và Suy Niệm ‘Hoa Nghĩa Trang’

.

Cảnh sát Westminster nhận được $19,000 để lo an toàn cho người đi xe đạp và đi bộ

.

Các bộ trưởng Tư Pháp Dân Chủ đắc cử có thể đình lại nhiều vụ kiện

.

‘Âm binh’ Trump kéo ‘phù thủy’ Cộng Hòa ‘xuống hố cà nút; đến bao giờ?  

.

Bé gái gốc Việt 13 tuổi ở Đức thiệt mạng sau khi bị bắt cóc

.

Mưa dông gây ngập nghĩa địa, sập cầu, cây đổ ở miền Trung Việt Nam

.

Hà Nội xử vắng mặt 2 người lừa đảo 15 năm trước nay đã trốn ra ngoại quốc  

.

Sọ và xương người nằm ven đường ở Làng Đại Học Sài Gòn

.

Ăn cá nóc, 15 người trong gia đình ở Phan Thiết nhập viện, 1 hôn mê

.

Sài Gòn: Giám đốc sở giáo dục than ‘mệt mỏi’ vì chính sách, thi cử thay đổi liên tục

.

Rubio từng cảnh báo CEO Nvidia dính “mỹ nhân kế” Trung Quốc, Trump vẫn mặc kệ để bán chip AI

.

Chồng cũ của Katy Perry lãnh 10 năm rưỡi tù vì tội hiếp dâm và tấn công tình dục ở Anh

.

Xe điện mòn vỏ nhanh hơn xe xăng

.

“Anh Hùng Không Qua Ải Mỹ Nhân:” Tổng Giám Đốc Nvidia Vướng Nghi Án Gián Điệp Trung Quốc

.

Nhà ở Yuba City rao giá $460,000, thấp hơn mức trung vị California $265,000

.

Từ sự sụp đổ của ‘đế chế đỏ’ Texas, Gina Hinojosa là ai?

.

Ba Lan để quốc tang sau vụ xả súng khiến 6 người chết, 15 bị thương

.

Vai trò và suy nghĩ của người Mỹ gốc thiểu số trong bầu cử giữa kỳ 2026

.

 

.




NHK WORLD-JAPAN Tiếng Việt – NGÀY 9/11/2026

 



NHK WORLD-JAPAN Tiếng Việt

NGÀY 9/11/2026

https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/vi/

.

Tin tức

Xem thêm tin tức

·       

 

Lãnh đạo Nhật Bản và Việt Nam hội đàm thượng đỉnh

Cập nhật 16 giờ trước

 

·       

 

Ông Trump kỳ vọng hội đàm ba bên với Trung Quốc và Nga bên lề APEC

Cập nhật 16 giờ trước

 

·       

 

Tổng thống Israel giao lãnh đạo đối lập thành lập chính phủ

Cập nhật 17 giờ trước

 

·       

 

Các cuộc tấn công của Nga gây thiếu điện nghiêm trọng ở Ukraine

Cập nhật 17 giờ trước

 

·       

 

Nhật Bản mua vào đồng yên với quy mô kỷ lục trong tháng 7

Cập nhật 17 giờ trước

 

·       

 

Sendai tổ chức hội thảo về phòng chống thiên tai

Cập nhật 17 giờ trước

 

·       

 

Bosai (352): Hoạt động của gấu mùa thu (4) – Chọn bình xịt đuổi gấu hiệu quả

Cập nhật 17 giờ trước

 

·       

 

Nvidia điều tra quan hệ của CEO với người phụ nữ ngờ là gián điệp Trung Quốc

Cập nhật 17 giờ trước

 

     *

Phát trực tiếp & Nghe lại

Phát trực tiếp & Nghe lại

 

 





ĐÀI PHÁT THANH QUỐC TẾ PHÁP – RFI / NGÀY 9/11/2026

 



Đài Phát Thanh Quốc Tế Pháp - RFI

NGÀY 9/11/2026

https://www.rfi.fr/vi/

.

Cập nhật

·        #UKRAINA

 

.

Điện khí hóa, trọng tâm của Hội nghị Khí hậu COP31 tại Thổ Nhĩ Kỳ

Quốc tế

 

.

Chủ tịch Việt Nam Tô Lâm công du Nhật Bản, thúc đẩy hợp tác trên nhiều lĩnh vực

Việt Nam

 

.

Thủ tướng Pháp gặp đại diện công đoàn và giới chủ bàn biện pháp cải thiện đời sống người lao động

Pháp

 

.

CHƯƠNG TRÌNH 60 PHÚT

NGHE ĐÀI

Tổng Hợp

Có âm thanh59 phút

 

.

TIN TỔNG HỢP

TIN VẮN

Quốc tế

 

.

Lễ hội Kukur Puja : Ngày tôn vinh những chú chó tại Nepal

Video contentVideo

Xã hội

 

.

Việt Nam tránh dựa vào Trung Quốc để tinh chế đất hiếm, nguyên liệu chiến lược

Audio contentPodcast

Việt Nam

Tạp chí Việt Nam9 phút

 

.

COP31 : Điện khí hóa sẽ là một cứu tinh mới cho khí hậu ?

Phân tích

 

.

Bầu trời châu Âu bị đe dọa "nhuộm máu" với hàng loạt vụ báo bom giả

THEO DÒNG THỜI SỰ

Quốc tế

 

.

TT Mỹ D. Trump cho rằng khả năng tái xung đột với Iran là “rất thấp”

Quốc tế

 

.

Liên minh tình nguyện vì Ukraina luyện tập tại Ba Lan

Quốc tế

 

.

Nvidia mở điều tra nội bộ nhắm vào lãnh đạo tập đoàn sau cáo buộc gián điệp

Quốc tế

 

.

Tổng thống Ukraina tố cáo Nga gia tăng oanh kích để ‘‘gây áp lực’’ trước đàm phán

Quốc tế

 

.

Lãnh đạo đối lập Israel Gadi Eisenkot được chỉ định lập chính phủ

Quốc tế

 

.

Ba Lan : Nổ súng tại Cracovia làm 6 người thiệt mạng, Vacxava coi đây là một vụ « khủng bố »

Quốc tế

Có video2 phút

 

.

Champions League : Cơn mưa bàn thắng và những cú sốc ở vòng phân hạng

Audio contentPodcast

Thể thao

Tạp chí Thể Thao8 phút

 

.

Pháp: Trước cuộc họp giữa giới chủ và nghiệp đoàn, hơn 146 nghìn người tiếp tục xuống đường

Pháp

 

.

Pháp và một số nước châu Âu cử đại diện tham dự đàm phán Nga – Ukraina tại Abu Dhabi

Quốc tế

 

.

Drone Ukraina làm xáo trộn 34.000 chuyến bay của Nga trong tháng 10/2026

Quốc tế

 

.

COP31 Khí hậu: Vì sao Brazil công bố ‘‘Lộ trình thoát nhiên liệu hóa thạch’’ trước thềm hội nghị ?

Quốc tế

 

 





View My Stats