The Economist
Nguyễn
Thị Kim Phụng, biên dịch - Nghiên
Cứu Quốc Tế
https://nghiencuuquocte.org/2026/10/30/the-gioi-hom-nay-30-10-2026/
.
Alphabet đang gặp rắc rối. Sau khi kết quả kinh doanh quý III khiến các
nhà đầu tư thất vọng, cổ phiếu của công ty mẹ của Google đã giảm 13%, bốc hơi
hơn 500 tỷ USD giá trị vốn hóa. Doanh thu từ mảng tìm kiếm không đạt kỳ vọng,
một phần vì các truy vấn thực hiện ở “chế độ AI” mang lại ít tiền quảng
cáo hơn. Tin tức này làm dấy lên quan ngại về việc các công ty chi những khoản
tiền khổng lồ cho AI. Trong lúc đó, chỉ số NASDAQ thiên về công nghệ đã giảm
gần 1,4%.
Báo cáo thu nhập của Amazon không giúp trấn an được các nhà
đầu tư. Công ty báo cáo doanh thu đạt 201,9 tỷ USD – thấp hơn dự kiến của các
nhà phân tích. Việc vung tiền cho AI khiến dòng tiền tự do chuyển sang mức âm,
với mức chi là 42,4 tỷ USD. Khép lại một ngày buồn cho các công ty công nghệ
Mỹ, cổ phiếu của Intel cũng sụt giảm trong phiên giao dịch ngoài giờ sau
khi hãng dự báo doanh thu chỉ đạt 15 – 16 tỷ USD trong quý tới, thấp hơn mức
ước tính. Nhà sản xuất chip này viện dẫn nguyên nhân là do nhu cầu máy tính cá
nhân (PC) chậm lại.
Binance, sàn giao dịch tiền điện tử lớn nhất thế giới, tiết lộ tin tặc đã
xâm nhập hệ thống của họ và đánh cắp số tiền ảo trị giá 6,3 tỷ USD. Công ty này
cho biết đã hợp tác với các doanh nghiệp khác để đóng băng số tiền điện tử trị
giá 3 tỷ USD. Họ hứa sẽ bồi thường mọi tổn thất. Sự cố này châm ngòi cho một
làn sóng bán tháo tiền điện tử trên diện rộng. Trước đó, thị trường dự đoán Polymarket
cho biết họ đã tạm dừng giao dịch trong thời gian ngắn trên sàn quốc tế của
mình sau khi một trong những nhà cung cấp phần mềm bên thứ ba bị xâm nhập.
Gadi Eisenkot, nhà lãnh đạo khối đối lập chính của Israel,
chỉ trích Thủ tướng Benjamin Netanyahu vì cáo buộc có sự can thiệp của nước
ngoài vào cuộc bầu cử của đất nước. Netanyahu đã cáo buộc các đảng phái Ả
Rập-Israel “đánh cắp” phiếu bầu. Phe của Eisenkot giành được 48 trong số 120
ghế của Quốc hội và có thể thành lập liên minh với các đảng Ả Rập, vốn giành
được 19 ghế, để lật đổ chính phủ của Netanyahu. Nhưng họ đang chần chừ chưa
muốn hợp tác.
Nền kinh tế Mỹ tăng trưởng với tốc độ thường niên là 3,4% trong quý III,
tăng so với mức 2,2% của quý II và vượt qua kỳ vọng của các nhà phân tích. Các
khoản chi khổng lồ cho AI đã thúc đẩy tăng trưởng, dù lượng hàng nhập khẩu cao
hơn đã bù trừ một số lợi ích. Lạm phát cũng tăng lên. Chỉ số PCE – thước đo ưa
thích của Cục Dự trữ Liên bang (Fed) – tăng 0,2 điểm phần trăm lên 3,6% vào
tháng 9. Hôm thứ Tư, Fed đã giữ nguyên lãi suất.
Quyền tổng thống Venezuela hứa sẽ tổ chức các cuộc bầu cử
tự do và công bằng, nhưng không ấn định ngày cụ thể. Delcy Rodríguez vừa có một
bài phát biểu hiếm hoi trên truyền hình ngay trước khi María Corina Machado,
nhà lãnh đạo phe đối lập vừa trở về nước hôm Chủ nhật, dự kiến phát biểu tại
một cuộc họp báo. Mỹ – quốc gia đã lật đổ nhà độc tài Nicolás Maduro của
Venezuela gần mười tháng trước – đã vạch ra một lộ trình cho một cuộc bầu cử
tổng thống mới.
Ngài Patrick Stewart qua đời ở tuổi 86, sau “một hành trình
ngắn ngủi và đau xót với căn bệnh Alzheimer và chứng sa sút trí tuệ thể Lewy.”
Nam diễn viên người Anh nổi tiếng nhất với vai Jean-Luc Picard trong loạt phim
“Star Trek” và Giáo sư Charles Xavier trong “X-Men.” Ông cũng là một ngôi sao
kịch nói, thường xuyên làm việc với công ty kịch Royal Shakespeare Company, nơi
đã vinh danh ông như một “người khổng lồ.”
Con số trong ngày: 40%, là mức sụt giảm của chỉ số
ChiNext thiên về công nghệ của Trung Quốc trong 4 tháng qua.
TIÊU ĐIỂM
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu kêu ca về gian lận
Toàn bộ phiếu bầu trong cuộc bầu cử Quốc hội Israel ngày 27/10 đã
được kiểm. Các đảng ủng hộ Thủ tướng Benjamin Netanyahu giành được tổng cộng 53
trong số 120 ghế tại Knesset, Quốc hội Israel. Vị thủ tướng tại vị lâu năm đã
mất thế đa số, nhưng khối của ông vẫn lớn hơn so với các đảng đối lập Do Thái
vốn giành được 48 ghế. Nếu tính cả các ghế mà các đảng Ả Rập giành được, phe
đối lập hiện đang chiếm đa số. Nhưng các thành viên người Do Thái và Ả Rập sẽ
gặp khó khăn trong việc hợp tác với nhau để lật đổ Netanyahu và thành lập chính
phủ.
Vị thủ tướng đang lợi dụng sự nghi ngờ của nhiều cử tri đối với
các công dân Palestine tại Israel, những người đã đi bỏ phiếu với số lượng kỷ
lục. Các đảng Ả Rập giành được số ghế kỷ lục là 19 tại Knesset. Trong bài phát
biểu vào đêm bầu cử, Netanyahu cáo buộc họ chống lại “sự tồn tại” của chính đất
nước Israel. Kể từ đó, ông cũng cáo buộc (một cách vô lý) rằng họ đã đánh cắp
cuộc bầu cử. Sự sẵn sàng của các nhà lãnh đạo đối lập người Do Thái trong việc
chống lại các chiến thuật chia rẽ của Netanyahu sẽ quyết định tình hình sắp
tới.
Những cử tri dao động nhất của Mỹ
Một phần tư cử tri ở Hạt Loudoun, bang Virginia là người gốc Á.
Năm 2024, Donald Trump đã thu hẹp được khoảng cách chiến thắng của Đảng Dân chủ
từ 25 điểm xuống còn 16 điểm. Nhưng giờ đây, những người từng ủng hộ Trump nói
rằng họ ác cảm với những điều như chiến tranh Iran, việc cắt giảm thị thực, và
các cuộc trục xuất tàn nhẫn. Loudoun có thể sẽ còn ngả sang cánh tả nhiều hơn
nữa trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tuần tới.
Sự sụt giảm uy tín của Trump tại hạt này theo một cách nào đó đang
phản ánh xu hướng trên toàn nước Mỹ. Tuy nhiên, sự dao động – hướng về Trump
năm 2024 và rời xa ông trong năm nay – không xuất hiện ở cùng một mức độ trên
toàn quốc. Dao động lớn nhất là ở những nơi có tỷ lệ người gốc Á hoặc gốc
Latinh cao. Đối với nhóm cử tri này, các cuộc chiến văn hóa – vốn đang thu hút
một tỷ lệ ngày càng tăng cử tri da trắng – lại ít quan trọng hơn các vấn đề
kinh tế. Những cử tri có tư tưởng chính trị cởi mở nhất nước Mỹ đang ngày càng
có sức ảnh hưởng lớn hơn. Tỷ lệ cử tri gốc Latinh tăng từ 9% lên 16% trong 20
năm qua, trong khi tỷ lệ của người Mỹ gốc Á tăng từ 3% lên 5%. Sự bất mãn của
những người Mỹ mới này có thể sẽ đóng vai trò quyết định vào thứ Ba tới.
Phong trào Áo Vàng ở Pháp kêu gọi Hồi III
Giá tiêu dùng đang nhích lên ở Pháp ngay ở một thời điểm nhạy cảm
đối với đất nước. Bị thúc đẩy chủ yếu bởi giá năng lượng cao hơn, mức tăng sẽ
được chính thức xác nhận vào hôm nay, khi cơ quan thống kê Insee công bố tỷ lệ
lạm phát tạm tính cho tháng 10 so với cùng kỳ năm ngoái. Các chuyên gia dự báo
mức tăng thường niên cao hơn con số 3,1% được ghi nhận vào tháng 9.
Các cuộc biểu tình do sinh viên khởi xướng trong hai tuần qua cũng
đang trở nên bạo lực và mở rộng thành các cuộc biểu tình về chi phí sinh hoạt.
Phong trào gilets jaunes (“áo vàng”) – những người từng làm cả đất nước
tê liệt với các cuộc biểu tình bắt đầu từ năm 2018 – đã kêu gọi tuần hành vào
thứ Bảy, trong sự kiện mà họ gọi là “Hồi III.”
Các cuộc biểu tình hồi cuối tuần trước ít bạo lực hơn so với cuối
tuần trước đó, thời điểm chứng kiến 3.000 doanh nghiệp bị cướp bóc hoặc phá
hoại. Nhưng chúng vẫn dẫn đến việc bắt giữ hơn 1.400 người trên toàn quốc. Tổng
thống Emmanuel Macron đã gọi thứ Bảy là một “ngày rủi ro cao.”
-------------------------------------
