Bốn Phương

Thổ Nhĩ Kỳ và Pakistan đồng ý “triển khai nhanh” lực lượng quân sự tại Ả Rập Saudi. Ba quốc gia đã ký một hiệp ước quốc phòng vào tháng 8 trong bối cảnh phiến quân Houthi do Iran hậu thuẫn, lực lượng đang kiểm soát phần lớn Yemen, gia tăng các cuộc tấn công nhắm vào Ả Rập Saudi. Hôm qua, chính phủ Yemen tuyên bố đã chiếm lại được thành phố cảng Mokha và khu vực dọc theo Eo biển Bab al-Mandab, sau khi mở một cuộc tấn công quân sự vào cuối tuần trước.

Donald Trump nới lỏng các hạn chế về việc sử dụng dầu diesel đỏ được miễn thuế, loại nhiên liệu thường chỉ dành cho các phương tiện không tham gia giao thông trên đường bộ trong các lĩnh vực như nông nghiệp và xây dựng. Tổng thống muốn cắt giảm chi phí nhiên liệu của Mỹ trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11. Tháng trước, giá dầu diesel đã lần đầu tiên vượt mốc 6,50 USD/gallon. Gần đây, Trump đã bác bỏ kế hoạch cấm xuất khẩu dầu diesel.

Pháp và Đức đề xuất Liên minh Châu Âu (EU) cần có thái độ cứng rắn hơn đối với các quốc gia có hành vi thương mại không công bằng. Trong một bức thư gửi Ủy ban Châu Âu, hai quốc gia này kêu gọi áp dụng các biện pháp hạn chế nhập khẩu mạnh hơn và đề xuất giải pháp để ngăn chặn những thành viên phản đối cản trở các quy định này. Bức thư không nhắc đến Trung Quốc, nhưng rõ ràng đây chính là mục tiêu được nhắm đến. EU và Trung Quốc sẽ tổ chức đàm phán tại Bắc Kinh vào tháng này.

Các ứng viên cánh hữu bị loại trong vòng đầu tiên của cuộc bầu cử Tổng thống Brazil đã dồn sự ủng hộ cho Flávio Bolsonaro, người giành chiến thắng đầy bất ngờ. Chính trị gia theo chủ nghĩa dân túy cánh hữu giờ đây gần như chắc chắn sẽ giành chiến thắng trong vòng bỏ phiếu quyết định đối đầu với Luiz Inácio Lula da Silva vào cuối tháng này. Thị trường có vẻ khá lạc quan. Thị trường chứng khoán Brazil đã có ngày giao dịch bùng nổ nhất kể từ năm 2020, trong khi trái phiếu chính phủ và tiền tệ của nước này cũng đang thể hiện rất tốt.

Lợi suất trái phiếu tiếp tục đà tăng. Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm tăng lên mức 5,34%, trong khi lợi suất trái phiếu kỳ hạn 30 chạm mức 5,70%, mức cao nhất kể từ năm 2002. Lợi suất trái phiếu kỳ hạn 30 năm của Nhật Bản cũng đạt mức kỷ lục 4,24%. Lợi suất trái phiếu tăng cao tại Pháp đã dẫn đến đợt bán tháo đồng euro, khiến đồng tiền này giao dịch ở mức 1,11 USD, mức thấp nhất trong 17 tháng qua. Giá dầu cao và việc chính phủ Tây Ban Nha kêu gọi tổ chức bầu cử sớm cũng góp phần vào tình trạng này.

Giải Nobel Y học đã được trao cho Karl Deisseroth, Peter Hegemann, và Georg Nagel. Ba nhà khoa học đến từ các trường đại học ở Mỹ và Đức đã giành được 12 triệu kronor Thụy Điển (1,2 triệu USD) nhờ công trình nghiên cứu về quang di truyền học (optogenetics) – cơ chế não bộ được sử dụng để bật hoặc tắt các tế bào thần kinh riêng lẻ. Giải Nobel Vật lý sẽ được công bố vào hôm nay.

Jeffrey Archer, tiểu thuyết gia và chính trị gia người Anh, vừa qua đời ở tuổi 86. Ông được bầu làm nghị sĩ của Đảng Bảo thủ vào năm 1969 khi mới 29 tuổi, nhưng sự nghiệp chính trị của ông đã lụi tàn vào năm 2001 khi ông bị bỏ tù vì tội khai man trong quá trình tranh cử chức Thị trưởng London. Cuốn tiểu thuyết cuối cùng của ông, “Adam and Eve,” dự kiến sẽ được xuất bản hôm nay.

Con số trong ngày: 400, là số lượng nông dân da trắng ở Zimbabwe đã tham gia liên doanh với những người da đen được nhận lại các trang trại bị tước đoạt, một thế hệ sau các cuộc chiếm đoạt đất đai của Robert Mugabe.

TIÊU ĐIỂM

Tây Ban Nha tổ chức bầu cử bất ngờ

Pedro Sánchez, vị thủ tướng Tây Ban Nha đang đối mặt với nhiều khó khăn, sẽ giải tán Quốc hội vào hôm nay sau khi kêu gọi một cuộc tổng tuyển cử sớm vào ngày 29/11. Ông đã nhận ra sự bất mãn của công chúng về vấn đề nhà ở. Tháng trước, việc một cụ bà 87 tuổi bị đuổi khỏi căn hộ mà bà đã thuê suốt 70 năm đã châm ngòi cho các cuộc biểu tình. Một sắc lệnh từ Sánchez nhằm kiểm soát giá thuê và đình chỉ việc trục xuất đã bị Quốc hội bác bỏ.

Nhà lãnh đạo Đảng Xã hội muốn biến cuộc bầu cử thành một cuộc trưng cầu dân ý về nhà nước phúc lợi. Các đảng đối lập bảo thủ lại xem đây là cơ hội để lật đổ ông sau tám năm cầm quyền. Họ đổ lỗi cho chính phủ của ông về cuộc khủng hoảng nhà ở, tình trạng nhập cư ồ ạt, nền chính trị phân cực, và một loạt các vụ bê bối tham nhũng. Các cuộc thăm dò cho thấy liên minh cánh hữu đang dẫn trước cánh tả 15 điểm. Nhưng Sánchez là một nhà vận động tranh cử đáng gờm và các biện pháp kiểm soát giá thuê nhà đang nhận được sự ủng hộ rộng rãi. Nhiều người Tây Ban Nha cũng lo sợ việc đưa Vox – một đảng dân túy cánh hữu – vào chính phủ. Chí ít thì Sánchez sẽ hy vọng thu hẹp khoảng cách trong các cuộc thăm dò để làm giảm đi ưu thế đa số của cánh hữu.

Nước Pháp cận kề điểm bùng phát

Bạo lực có thể quay trở lại nước Pháp vào hôm nay, khi các học sinh trung học tức giận đổ xuống đường trong “ngày hành động” trên toàn quốc. Những người biểu tình trẻ tuổi này đã dựng rào chắn từ tuần trước, nhưng lần này sẽ có thêm sự tham gia của các tổ chức công đoàn trên cả nước. Học sinh đang bất mãn về tình trạng thiếu giáo viên, lịch học dày đặc, và cơ sở vật chất xuống cấp. Hôm qua, hơn 400 trường trung học phổ thông đã phải đóng cửa theo lệnh chính thức trong một nỗ lực kiểm soát bạo lực.

Chính phủ lo ngại rằng làn sóng biểu tình có thể lan rộng, bắt nguồn từ tâm lý bất mãn chung. Nước Pháp chỉ còn sáu tháng nữa là đến cuộc bầu cử Tổng thống, và bầu không khí đang rất căng thẳng. Giá nhiên liệu tại các trạm xăng đang ở mức cao. Một dự luật nhằm cắt giảm ngân sách được lên kế hoạch cho năm 2027 sẽ sớm được trình lên Quốc hội. Và chính phủ vẫn tiếp tục chịu áp lực từ thị trường trái phiếu: lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm đã chạm mức 4,9% vào tuần trước, mức cao nhất kể từ năm 2002. Nguy cơ về một phong trào chống chính phủ lan rộng hơn đang ngày càng gia tăng.

Constellation kỳ vọng vào doanh thu khổng lồ từ World Cup

Hôm nay, Constellation Brands, nhà sản xuất bia Modelo và Corona của Mỹ, sẽ báo cáo kết quả kinh doanh quý II cho giai đoạn ba tháng tính đến tháng 8. Các nhà phân tích kỳ vọng công ty sẽ đạt doanh thu khoảng 2,57 tỷ USD, cao hơn 3,6% so với một năm trước. Các nhà đầu tư cũng sẽ theo dõi những dấu hiệu cho thấy World Cup – diễn ra từ ngày 11/06 đến ngày 19/07 – đã thúc đẩy doanh số bán hàng. Constellation phụ thuộc rất nhiều vào khách hàng gốc Mỹ Latinh sống tại Mỹ, nơi các thương hiệu bia Mexico của họ là thức uống quen thuộc trong những ngày diễn ra trận đấu. Công ty đã đặt cược lớn vào bóng đá trong mùa hè này: Modelo đã thực hiện khoản đầu tư truyền thông lớn nhất từ trước đến nay vào môn thể thao này.

Đà tăng doanh thu này sẽ rất được mong đợi. Người Mỹ đang tiêu thụ ít đồ uống có cồn hơn, trong khi thuế quan đối với nhôm đã đẩy chi phí sản xuất lon bia của Constellation lên cao. Cổ phiếu của công ty đã giảm 60% kể từ mức đỉnh vào tháng 04/2024 và gần đây đã chạm mức thấp nhất trong mười năm. Kết quả công bố hôm nay sẽ cho thấy liệu một mùa hè bóng đá cuồng nhiệt có đủ để bù đắp cho sự sụt giảm nói chung trong việc tiêu thụ đồ uống có cồn hay không.

Lời chia tay của Messi tại Buenos Aires

Lionel Messi đã nâng cao chiếc cúp bóng đá đầu tiên của mình chỉ trong vòng một năm kể từ khi lên chơi cho đội một của Barcelona. Khi còn là một thần đồng 17 tuổi, anh đã giúp đội bóng xứ Catalan giành chức vô địch La Liga, giải đấu hàng đầu của Tây Ban Nha, vào mùa giải 2004-05. Bốn mươi mốt tấm huy chương (và vẫn chưa dừng lại) đã nối tiếp sau đó trong suốt sự nghiệp thi đấu cấp câu lạc bộ của anh.

Messi – người được công nhận rộng rãi là cầu thủ vĩ đại nhất mọi thời đại – đã có cơ hội khoác áo những câu lạc bộ hàng đầu, khiến bộ sưu tập danh hiệu đồ sộ của anh không có gì đáng ngạc nhiên. Nhưng thành tích ở đội tuyển quốc gia của anh lại không như vậy. Phải mất đến 16 năm ròng rã, anh mới giành được một danh hiệu lớn với Argentina tại Copa América 2021, giải vô địch châu lục Nam Mỹ. Phần thưởng vĩ đại nhất của bóng đá, cúp vàng World Cup, đã đến vào năm sau đó trong niềm hân hoan của hàng triệu người hâm mộ Messi. Những chiếc áo đấu mang tên “Messi 10” sau đó trở thành hình ảnh quen thuộc mỗi ngày, từ những ngôi làng hẻo lánh ở châu Phi cho đến các ga tàu điện ngầm tại Hong Kong.

Hôm nay, anh sẽ chơi trận đấu cuối cùng cho la Albiceleste trong một trận giao hữu với Benin. Tại sân vận động Estadio Monumental ở Buenos Aires, khoảng 85.000 người hâm mộ sẽ nói lời chia tay không chỉ với một cầu thủ bóng đá, mà có lẽ còn là với biểu tượng dễ nhận biết nhất của Argentina.

THỦ TƯỚNG MARK CARNEY NÓI CANADA ĐANG Ở VÀO “THỜI ĐIỂM THEN CHỐT” TRONG CUỘC TRAO ĐỔI VỚI THỦ TƯỚNG ĐẮC CỬ QUÉBEC (DCVOnline / Tin The Canadian Press)

Carney nói Canada đang ở vào “thời điểm then chốt” trong cuộc trao đổi với Thủ tướng đắc cử Québec

DCVOnline (Tin The Canadian Press)

Oct 6, 2026

https://dcvonline.net/2026/10/06/carney-noi-canada-dang-o-vao-thoi-diem-then-chot-trong-cuoc-trao-doi-voi-thu-tuong-dac-cu-quebec/

DCVOnline (Tin The Canadian Press) OTTAWA — Hôm thứ Ba, Thủ tướng Mark Carney và các bộ trưởng trong Nội các cam kết sẽ cộng tác với chính phủ mới của đảng ly khai Parti Québécois tại Québec, trên tinh thần liên bang hợp tác.

https://assets-nnw.nationalnewswatch.com/articles/_rectangle/601146/a5cff3d1b570b7de7f927e1feeae1a69b80f22cc6388229b1e7aa1e4cdca0d2c.webp

Thủ tướng Mark Carney trả lời câu hỏi của phóng viên khi đến Quốc hội ở Ottawa trước cuộc họp của nội các liên bang vào thứ Ba, ngày 6 tháng 10 năm 2026. THE CANADIAN PRESS/Justin Tang

Trước khi vào họp Nội các hôm thứ Ba, Carney cho ký giả biết ông đã nói chuyện với Paul St-Pierre Plamondon, người vừa đắc cử chức Thủ tướng tỉnh bang Québec, sau khi PQ giành được số ghế để lập chính phủ thiểu số trong cuộc bầu cử cấp tỉnh bang hôm thứ Hai.

St-Pierre Plamondon tuyên bố đảng ly khai của ông sẽ không tổ chức cuộc trưng cầu dân ý về nền độc lập cho đến khi Tổng thống Mỹ Donald Trump mãn nhiệm.

Ông Carney gọi đây là một “thời điểm then chốt” đối với Canada và nói rằng trước mắt cần lo những việc đang xảy ra hôm nay, thay vì bận tâm đến những vấn đề có thể còn nhiều năm nữa mới xảy ra. Ông nói:

“Đây là một thời điểm then chốt đối với đất nước chúng ta, và cũng là một thời điểm then chốt đối với Québec. “Đây không phải là lúc ngồi chờ một việc sẽ xảy ra vài năm nữa. Đây là lúc phải hành động. Đây là lúc phải mạnh dạn quyết định.
Đó chính là điều chính phủ này đang làm: lo cho dân chúng có chỗ ở với giá phải chăng; xúc tiến những công trình lớn như Churchill Falls ở Québec; đầu tư vào hạ tầng cơ sở — một lãnh vực mà Québec đang rất cần được đầu tư — và giúp đỡ những công nhân đang bị ảnh hưởng vì thuế nhập cảng của Mỹ.”

Carney cho biết hai ông cũng bàn về một số vấn đề ấy, trong đó có việc tài trợ các công trình hạ tầng cơ sở và giúp đỡ những công nhân Québec đang chịu thiệt hại vì cuộc chiến thương mại với Mỹ.

Nói với những người ủng hộ tại Montréal, ông St-Pierre Plamondon tuyên bố ông sẽ hợp tác với người dân Québec nói tiếng Anh cũng như với ông Carney, khi sự hợp tác ấy đem lại lợi ích cho người dân Québec.

Ông St-Pierre Plamondon vốn chống dự án đường xe lửa tốc hành Alto, một công trình được chính phủ Carney coi là ưu tiên. Ông cũng đã cam kết rằng nếu PQ thành lập chính phủ, Québec sẽ rút khỏi dự án này.

Bộ trưởng Kỹ nghệ Mélanie Joly nói bà vẫn tin chắc rằng cả dự án Alto lẫn công trình khai thác năng lượng Churchill Falls sẽ được tiến hành. Joly nói,

“Tôi tin chắc như vậy vì những dự án này nằm trong quyền lợi của người dân Québec. Riêng Churchill Falls, đây là công trình đầu tư vào năng lượng sạch lớn nhất trong lịch sử Bắc Mỹ… với tổng số vốn lên tới 70 tỷ Mỹ kim.
Đối với đường xe lửa tốc hành, chúng tôi tin rằng đây là một công trình quan trọng đối với Canada, nhưng lại càng quan trọng đối với Québec, vì nó sẽ nối liền ba thành phố lớn của tỉnh này là Montréal, Trois-Rivières và Québec City.”

Joly nói thêm rằng việc xây dựng đường xe lửa này đã là một nguyện vọng lâu đời của nhiều người dân Québec, “kể cả những người vừa bỏ phiếu cho chính phủ mới.”

Bộ trưởng Di sản Marc Miller nói ông không muốn đoán trước số phận của các dự án này, nhưng Ottawa sẽ tiếp tục vận động chính quyền Québec chấp thuận lập trường của chính phủ liên bang. Miller nói:

“Bây giờ chưa phải lúc để phỏng đoán. Alto là một công trình quan trọng đối với đất nước, quan trọng đối với Canada, và quan trọng đối với sự thống nhất quốc gia.
Về phần chính phủ liên bang, chúng tôi phải tiếp tục thuyết phục người dân Québec, Ontario và toàn thể dân chúng Canada rằng công trình này thực sự có tầm quan trọng đối với nền kinh tế.”

Trong cuộc bầu cử hôm thứ Hai, Parti Québécois chiếm được 59 ghế, còn thiếu 5 ghế nữa mới đạt con số 64 ghế cần thiết để thành lập chính phủ đa số.

Coalition Avenir Québec bị thất bại nặng nề và mất chính quyền sau tám năm cầm quyền, không chiếm được một ghế nào trong cuộc bầu cử lần này.

Nếu đăng lại, xin ghi nguồn và đọc “Thể lệ trích đăng lại bài từ DCVOnline.net”

Nguồn: Carney says Canada at ‘crucial time’ in conversation with Quebec premier-designate | The Canadian Presss | October 6, 2026

ĐA SỐ NGƯỜI MỸ ĐỔ LỖI CHO TRUMP VÌ GIÁ CẢ LEO THANG KHI BẦU CỬ GIỮA NHIỆM KỲ ĐẾN GẦN (Jill Colvin và Linley Sanders / The Associated Press)

Đa số người Mỹ đổ lỗi cho Trump vì giá cả leo thang khi bầu cử giữa nhiệm kỳ đến gần

Jill Colvin và Linley Sanders (The Associated Press)

Oct 5, 2026

https://dcvonline.net/2026/10/05/da-so-nguoi-my-do-loi-cho-trump-vi-gia-ca-tang-cao-khi-bau-cu-giua-nhiem-ky-den-gan/

WASHINGTON (AP) — Người Mỹ ngày càng bất mãn với cách Tổng thống Donald Trump điều hành kinh tế và đối phó với tình trạng giá sinh hoạt leo thang. Phần đông không tán thành thành tích của ông và cho rằng chính sách của ông là một nguyên nhân khiến giá cả tăng cao, đe dọa cơ hội của Đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử tháng 11.

https://assets-nnw.nationalnewswatch.com/articles/_rectangle/599935/5ae6c3e096dcf318e4bf91f49156e5ff48419e5fd5af856e4f4f570d1676e1c1.webp

HÌNH LƯU TRỮ — Giá dầu diesel được niêm yết tại một trạm xăng hôm thứ Năm, 10 tháng 9, 2026, ở Carlsbad, California. (AP Photo/Gregory Bull, hồ sơ)

Theo một cuộc thăm dò mới của Trung tâm Nghiên cứu Công luận AP-NORC, chỉ có 17% người trưởng thành tại Mỹ tán thành cách Tổng thống Cộng hòa giải quyết vấn đề giá sinh hoạt leo thang. Chỉ 26% tán thành cách ông điều hành nền kinh tế nói chung — mức thấp nhất từ trước tới nay.

Có tới 65% người trưởng thành tại Mỹ nay cho rằng chính sách của Trump là nguyên nhân khiến vật giá tiếp tục ở mức cao, thay vì những nguyên nhân nằm ngoài quyền kiểm soát của ông. Kết quả này cho thấy dân chúng ngày càng mệt mỏi vì chính sách thuế nhập cảng cứng rắn của ông, đồng thời vẫn bất mãn về cuộc chiến tại Iran.

Những con số ảm đạm này xuất hiện chỉ vài tuần trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, cuộc bầu cử sẽ quyết định đảng Cộng hòa có tiếp tục nắm quyền kiểm soát Quốc hội hay không. Trong khi đó, Trump đang ráo riết vận động tranh cử, với lịch trình diễn thuyết và tập hợp dày đặc.

Nhưng Trump — người còn kêu gọi cử tri cứ coi như tên ông cũng có trên lá phiếu để thúc đẩy số người đi bầu — vẫn rất mất lòng dân. Ngay cả nhiều người Cộng hòa cũng trách ông không đem lại được những điều nhẹ bớt mà ông đã hứa. Robert Gault, 66 tuổi, một công nhân nhà máy về hưu ở Bradford, Pennsylvania, nói:

“Tôi cứ tưởng mọi chuyện sẽ khá hơn, hoặc ít ra cũng khác đi. Nhưng thật tình thì chẳng khá gì.”

Ông tự nhận mình là người Cộng hòa. Gault nói:

“Tôi nghĩ vị tổng thống của chúng ta sẽ giúp ích cho đất nước. Nhưng cho tới nay, xét về kinh tế cũng như nói chung, ông ấy dường như chưa làm được chuyện đó. Ông ấy không làm được những điều tôi đã hy vọng. Ông ấy nói: ‘Make America Great Again.’ Nhưng tôi chưa thấy ông ấy làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại.”

Vật giá tiếp tục đè nặng lên Trump

Trong mấy tháng qua, người Mỹ ngày càng lo không biết họ có đủ tiền mua những thứ thiết yếu như thực phẩm và xăng hay không.

Hiện nay, khoảng một nửa số người trưởng thành tại Mỹ cho biết họ “hết sức” hoặc “rất” lo lắng về chuyện đổ đầy bình xăng. Tỷ lệ này hồi tháng Bảy chỉ là 39%. Cũng có khoảng một nửa rất lo về khả năng mua đủ thức ăn. Pedro Sanchez, 52 tuổi, ở Perris, California, nói:

“Giá cả thật sự quá cao. Cái gì cũng tăng vì tiền nhiên liệu.”

Sanchez đã bỏ phiếu cho Trump và làm việc trong ngành công lực.

“Trước đây tôi còn dư được khá nhiều tiền để tiêu vào những việc khác. Bây giờ thì không còn nữa. Tất cả đã bị những khoản tăng giá này ăn hết.”

Tỷ lệ tán thành cách Trump điều hành nền kinh tế hiện thấp hơn 14 % so với tháng 3 năm 2025, chỉ ít lâu sau khi ông trở lại Tòa Bạch Ốc cho nhiệm kỳ thứ hai.

Những khó khăn của Trump về vấn đề kinh tế cho thấy một sự thay đổi đáng kể so với nhiệm kỳ đầu của ông, khi kinh tế thường được coi là một trong những điểm mạnh của ông.

Trong phần lớn cuộc vận động tranh cử năm 2024, Trump liên tục công kích Tổng thống Joe Biden, Phó Tổng thống Kamala Harris và đảng Dân Chủ về nạn lạm phát, đồng thời hứa sẽ làm cho giá cả hạ xuống.

Nay, sự thất vọng về thành tích của ông đã lan rộng. Khoảng 7 trong số 10 người Mỹ nói rằng cách Trump giải quyết vấn đề giá sinh hoạt leo thang “tệ hơn họ mong đợi”.

Trong số này có gần một nửa người Cộng Hòa. Chính những người này cũng đang lo lắng về tiền mua thực phẩm và xăng. Bethany Lnenicka, 41 tuổi, chủ một nông trại nhỏ ở Fairfax, Iowa, nói:

“Tiền chợ thật sự đã quá sức chịu đựng. Hình như thứ gì cũng tăng giá.
Tuần này lên một thứ, tuần sau lại lên thêm thứ khác. Thật điên đầu. Mà dĩ nhiên lợi tức của mình đâu có tăng theo.”

Lnenicka là một cử tri độc lập, nhưng thường bỏ phiếu cho đảng Cộng Hòa và đã ba lần bỏ phiếu cho Trump. Bà nói trước đây bà hy vọng nhiệm kỳ thứ hai của Trump sẽ giống nhiệm kỳ đầu.

Bà nói,“Tôi thật sự không thấy tình hình khá lên được bao nhiêu.”

Theo cuộc thăm dò mới, khoảng 6 trong 10 người Cộng Hòa không tán thành cách Trump giải quyết vấn đề giá sinh hoạt leo thang, tăng từ khoảng 50% hồi tháng Tư. Kristen Slaven, 41 tuổi, một chuyên viên trị liệu tâm lý ở Gluckstadt, Mississippi, thường bỏ phiếu cho Đảng Cộng hòa, nói:

“Tôi thật sự không thấy tình hình đang đi đúng hướng.”

Theo bà, Trump đang chú tâm vào những chuyện không đúng chỗ. Bà nói.:

“Dĩ nhiên chiến tranh chẳng giúp ích gì. Khi chiến tranh là điều cần thiết, tôi hiểu. Nhưng lúc người dân không đủ ăn mà mình lại lo chuyện đổi tên những vùng nước và những mảnh đất, thì theo tôi thật là chuyện ngớ ngẩn.
Tôi đã hy vọng mọi chuyện sẽ khá hơn.”

Một số người Cộng Hòa vẫn còn bênh Trump

Mặc dầu thất vọng, phần đông người Cộng hòa — 67% — vẫn cho rằng những nguyên nhân nằm ngoài quyền kiểm soát của Trump mới đáng trách hơn trong chuyện giá cả tăng cao. Fred Naumann, 51 tuổi, một người Cộng hòa và là người lâu năm ủng hộ Trump ở Green Bay, Wisconsin, nói:

“Tôi nghĩ lạm phát là một chuyện rất khó giải quyết.”

Naumann muốn thấy lãi suất hạ xuống. Tuy nhiên, ông vẫn ủng hộ chính sách thuế nhập cảng và cuộc chiến với Iran, vì cho rằng cuộc chiến ấy là cần thiết. Ông làm việc trong kỹ nghệ xe hơi.

Nhưng xét chung, phần đông người Mỹ — 69% — vẫn nói cuộc chiến ấy không đáng phải tiến hành. Tỷ lệ này tăng nhẹ so với 64% hồi tháng Bảy.

Chỉ 28% tán thành cách Trump giải quyết vấn đề Iran.

Người Mỹ cũng không hài lòng với những cuộc chiến thương mại của Trump. Chỉ khoảng 3 trong 10 người trưởng thành tại Mỹ tán thành cách ông điều đình thương mại với các nước khác, giảm từ khoảng 40 % hồi tháng Ba.

Có tới 64% nói Trump đã “đi quá xa” trong việc áp đặt các khoản thuế nhập cảng mới đối với những nước khác. Tỷ lệ này hồi tháng Giêng là 58%.

Nhìn chung, tình hình không khá hơn. Chỉ khoảng 3 trong số 10 người Mỹ tán thành cách Trump thi hành chức vụ tổng thống.

Khoảng 6 trong 10 người nói rằng tình trạng của đất nước hiện nay “tệ hơn nhiều” hoặc “tệ hơn phần nào” so với lúc ông bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai.

Vấn đề duy nhất mà Trump còn giữ được tương đối nhiều uy tín là an ninh biên giới. Khoảng một nửa người Mỹ tán thành cách ông giải quyết vấn đề này.

Trump bị quy trách nhiệm nhiều hơn Biden

Tỷ lệ 28% tán thành cách Trump điều hành nền kinh tế hiện nay gần bằng tỷ lệ ủng hộ dành cho Biden hồi tháng 6 năm 2022, lúc nạn lạm phát lên tới mức kỷ lục giữa thời kỳ đại dịch COVID-19.

Nhưng trong thời gian trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm ấy, người Mỹ ít quy trách nhiệm cho Biden hơn nhiều. Đây là một khác biệt rõ rệt so với hiện nay, khi phần đông dân chúng quy trách nhiệm cho Trump.

Tháng 10 năm 2022, có 44% người Mỹ cho rằng chính sách của Biden là nguyên nhân làm giá cả tăng cao, trong khi 55% cho rằng nguyên nhân nằm ngoài quyền kiểm soát của ông.

Sanchez, một người Cộng hòa đã bỏ phiếu cho Trump, nói Trump ít nhất cũng phải chịu một phần trách nhiệm. Ông nói,

“Tôi nghĩ ông ấy có liên quan rất nhiều đến chuyện này. Cuộc chiến tại Iran và những khoản thuế nhập cảng ông ấy đánh lên các nước khác rõ ràng đang ảnh hưởng tới chúng ta. Cả hai chuyện ấy đều là những việc ông ấy trực tiếp can dự và trực tiếp ảnh hưởng tới nền kinh tế.
Còn với Biden, tôi nghĩ nhiều chuyện nằm ngoài quyền kiểm soát của ông ấy. Tất cả đều bắt nguồn từ COVID và những ảnh hưởng của đại dịch đối với mọi thứ khác. Tôi không nghĩ ông ấy có thể làm được bao nhiêu.”

Sanchez từng đặt nhiều hy vọng vào ngày Trump trở lại Tòa Bạch Ốc.

Nay, ông thấy tình hình dường như còn tệ hơn dưới thời Biden.

Colvin tường thuật từ New York.

Cuộc thăm dò AP-NORC được thực hiện từ ngày 24 đến 28 tháng 9, với 2.140 người trưởng thành tham dự. Mẫu thăm dò được lấy từ Ban AmeriSpeak có tính xác suất của NORC, được thiết kế để đại diện cho dân số Hoa Kỳ. Sai số lấy mẫu đối với toàn thể người trưởng thành là cộng hoặc trừ 2,9 điểm phần trăm.

Nếu đăng lại, xin ghi nguồn và đọc “Thể lệ trích đăng lại bài từ DCVOnline.net”

Nguồn: Most Americans blame Trump for high prices as midterms approach, a new AP-NORC poll finds | Jill Colvin And Linley Sanders, The Associated Press | Canadian Press. October 1 2026

KHẢO SÁT VỀ THỒNG NHẤT ĐẤT NƯỚC : ĐA SỐ NHẬN THẤY KHOẢNG CÁCH ĐÔNG – TÂY NGÀY CÀNG GIA TĂNG (Hendrik Keul và Bastian Kießling | NDR)

Khảo sát về thống nhất nước Đức: Đa số nhận thấy khoảng cách Đông – Tây ngày càng gia tăng

Hendrik Keul và Bastian Kießling | NDR

Lê Quang Ngọ và Lê Quí Trọng, dịch

04/10/2026

https://baotiengdan.com/2026/10/04/khao-sat-ve-thong-nhat-nuoc-duc-da-so-nhan-thay-khoang-cach-dong-tay-ngay-cang-gia-tang/

36 năm sau ngày thống nhất, nhiều người Đức có cảm giác rằng Đông và Tây vẫn chưa thực sự phát triển cùng nhau. Trong khi đó, theo kết quả khảo sát của hai đài truyền hình #NDRfragt và MDRfragt, tính hữu ích của những cuộc tranh luận tiếp theo về sự khác biệt giữa hai miền vẫn là vấn đề gây nhiều tranh cãi.

“Là con của một người mẹ Đông Đức và một người cha Tây Đức, tôi thấy thật lạ khi đến nay vẫn còn tồn tại những khác biệt như vậy. Xét về mặt xã hội, lẽ ra chúng ta phải làm tốt hơn” — Jonathan, 34 tuổi, đến từ Hamburg.

Đa số thành viên cộng đồng #NDRfragt đồng tình với nhận định này. Có tới 60% người tham gia khảo sát cho rằng, kể từ khi thống nhất, Đông và Tây Đức vẫn chưa thực sự hòa nhập để trở thành một quốc gia thống nhất. Tuy nhiên, gần 90% người được hỏi ở miền Bắc tin rằng việc hai miền tiếp tục phát triển cùng nhau là điều hết sức quan trọng.

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2026/10/1-14-1024x576.jpg

Người dân đi dọc theo đoạn dài nhất còn sót lại của Bức tường Berlin. Nguồn: NDR

“Suy cho cùng, chúng ta là một quốc gia! Một quốc gia có nhiều khác biệt và đa dạng hơn những gì người ta có thể nhận ra ban đầu. Và đối với tôi, chính sự đa dạng ấy tạo nên cộng đồng.” — Norma, 34 tuổi, đến từ Göttingen.

Kết quả khảo sát tại các bang cho thấy, người dân ở miền Đông nước Đức có xu hướng đánh giá tích cực hơn về quá trình thống nhất so với người dân tại Hamburg, Niedersachsen và Schleswig-Holstein. Nói cách khác, tỷ lệ người cho rằng Đông và Tây đã phát triển thành một quốc gia thống nhất ở các bang miền Đông cao hơn so với ba bang miền Bắc nói trên.

Nhân dịp Ngày Thống nhất nước Đức, hai đài truyền hình #NDRfragt và MDRfragt đã phối hợp khảo sát các thành viên trong cộng đồng của mình. MDRfragt là chương trình thăm dò dư luận của Đài Phát thanh và Truyền hình Trung Đức (Mitteldeutscher Rundfunk).

Nhờ đó, kết quả khảo sát tại miền Bắc nước Đức có thể được đối chiếu với kết quả tại các bang Sachsen, Sachsen-Anhalt và Thüringen, qua đó cung cấp một góc nhìn so sánh về nhận thức của người dân hai miền, 36 năm sau ngày đất nước thống nhất.

Đồ họa: Người Đức đã thực sự đoàn kết thành một quốc gia?

– Màu xanh: Đồng ý.

– Màu nâu: Không đồng ý.

XEM TIẾP >>>>>

LỊCH SỬ NƯỚC MỸ : NHIỀU QUYỀN TỰ DO BẮT ĐẦU TỪ NHỮNG CUỘC BIỂU TÌNH (Nguyễn Ngọc Như Quỳnh / Báo Tiếng Dân)

Lịch sử nước Mỹ: Nhiều quyền tự do bắt đầu từ những cuộc biểu tình

Nguyễn Ngọc Như Quỳnh / Báo Tiếng Dân

06/10/2026

https://baotiengdan.com/2026/10/06/lich-su-nuoc-my-nhieu-quyen-tu-do-bat-dau-tu-nhung-cuoc-bieu-tinh/

Lịch sử Hoa Kỳ cho thấy nhiều quyền căn bản mà người dân đang được hưởng hôm nay đều bắt đầu từ những cuộc biểu tình từng bị coi là gây rối, cực đoan hoặc thậm chí bất hợp pháp.

Quyền bầu cử của phụ nữ, quyền bình đẳng của người da đen, quyền thành lập nghiệp đoàn và quyền tiếp cận công cộng của người khuyết tật không tự nhiên xuất hiện. Chúng được tạo ra bởi những người dám phản kháng, chấp nhận bị bắt, mất việc, hành hung và đe dọa để buộc xã hội phải thay đổi.

Năm 1738, Benjamin Lay, một tín đồ Quaker phản đối chế độ nô lệ, xuất hiện tại một cuộc họp tôn giáo ở Philadelphia với một cuốn Kinh Thánh và một thanh kiếm. Lay đã dùng kiếm đâm xuyên qua cuốn sách có giấu sẵn nước quả màu đỏ bên trong. Chất lỏng chảy xuống đỏ như máu, tượng trưng cho máu của những người bị bắt làm nô lệ. Lay muốn tố cáo sự đạo đức giả của những người vừa tự nhận là tín đồ Cơ Đốc, vừa sở hữu và bóc lột con người. Hành động ấy khiến ông bị xa lánh, nhưng về sau được nhìn nhận như một trong những hình thức phản kháng chống chế độ nô lệ sớm nhất tại Mỹ.

Năm 1773, những người thuộc địa bí mật đổ hàng trăm thùng trà của Anh xuống cảng Boston để phản đối việc bị đánh thuế nhưng không có đại diện trong Quốc hội Anh. Đối với chính quyền đương thời, đó là hành vi phá hoại tài sản và thách thức pháp luật. Nhưng trong lịch sử Hoa Kỳ, Boston Tea Party lại trở thành biểu tượng của cuộc đấu tranh chống sự cai trị áp đặt.

Ngày 3/3/1913, hàng ngàn phụ nữ tuần hành trên Đại lộ Pennsylvania ở Washington để yêu cầu quyền bầu cử. Họ bị một đám đông lớn hơn gấp bội chửi bới, xô đẩy và hành hung. Cảnh sát địa phương bị chỉ trích vì không bảo vệ đoàn người. Nhưng chính sự tấn công ấy khiến công chúng chú ý hơn đến yêu cầu bình đẳng chính trị của phụ nữ. Bảy năm sau, Tu chính án thứ 19 được phê chuẩn, công nhận quyền bầu cử của phụ nữ trên toàn nước Mỹ.

Cuối năm 1936, công nhân tại các nhà máy General Motors ở Flint, Michigan bắt đầu một cuộc đình công đặc biệt: thay vì rời khỏi nhà máy, họ ngồi lại bên trong. Việc chiếm giữ nhà máy giúp công nhân tránh bị thay thế và bảo vệ họ khỏi cái lạnh khắc nghiệt của mùa đông Michigan. General Motors cắt hệ thống sưởi và tìm cách ngăn thực phẩm được đưa vào, nhưng những người đình công vẫn không rút lui. Sau 44 ngày, General Motors phải công nhận United Auto Workers là đại diện của người lao động. Chiến thắng này thúc đẩy phong trào nghiệp đoàn trên khắp nước Mỹ và góp phần thay đổi quan hệ giữa công nhân với các tập đoàn lớn.

Ngày 1/12/1955, Rosa Parks bị bắt tại Montgomery, Alabama vì từ chối nhường ghế cho một hành khách da trắng. Câu chuyện thường được kể rằng bà quá mệt nên không muốn đứng dậy. Nhưng Rosa Parks không phải người phản kháng một cách tình cờ. Trước đó, bà đã hoạt động trong phong trào dân quyền hơn một thập niên và từng giữ vai trò tại chi nhánh NAACP địa phương.

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2026/10/1-18.jpg

Viên cảnh sát Montgomery D.H. Lacky lấy dấu vân tay của bà Rosa Parks vào ngày 22-2-1956, sau khi bà tham gia cuộc tẩy chay xe bus. Nguồn: Wikicommons

Vụ bắt giữ dẫn đến cuộc tẩy chay hệ thống xe buýt Montgomery kéo dài 381 ngày. Người tham gia bị bắt, mất việc và nhận những lời đe dọa. Nhưng vì người da đen chiếm phần lớn hành khách, cuộc tẩy chay đã gây áp lực kinh tế nghiêm trọng lên hệ thống xe buýt. Cuộc đấu tranh chỉ kết thúc sau khi tòa án liên bang xác định việc phân biệt chủng tộc trên phương tiện giao thông công cộng là vi hiến.

Ngày 5/4/1977, hơn 100 nhà hoạt động vì quyền của người khuyết tật tiến vào một tòa nhà liên bang tại San Francisco và ở lại đó trong gần một tháng. Họ yêu cầu chính phủ thực thi Điều 504 của Đạo luật Phục hồi, cấm các chương trình nhận tài trợ liên bang phân biệt đối xử với người khuyết tật.

Cuộc đấu tranh góp phần biến những yêu cầu tưởng như rất nhỏ như đường dốc dành cho xe lăn, cửa ra vào đủ rộng hay nhà vệ sinh có thể tiếp cận.. trở thành những tiêu chuẩn bắt buộc. Nó cũng đặt nền móng cho Đạo luật Người Mỹ Khuyết tật năm 1990.

Những trường hợp này cho thấy biểu tình không chỉ là xuống đường và hô khẩu hiệu. Biểu tình có thể mang hình thức tuần hành, đình công, tẩy chay, chiếm giữ ôn hòa hoặc từ chối hợp tác với một chính sách bất công.

Một cuộc biểu tình cũng hiếm khi tạo ra thay đổi ngay lập tức. Hành động của Rosa Parks không tự nó xóa bỏ phân biệt chủng tộc. Cuộc tuần hành của phụ nữ năm 1913 cũng không lập tức mang lại quyền bầu cử. Nhưng chúng biến sự bất bình của từng cá nhân thành sức mạnh tập thể. Chúng thu hút sự chú ý của xã hội, tạo áp lực kinh tế, mở đường cho kiện tụng và buộc giới cầm quyền phải phản ứng.

Điều đáng chú ý nhất là những nhân vật được nước Mỹ tôn vinh hôm nay từng bị xem là những người gây rối trong thời đại của họ.

Boston Tea Party từng là hành vi phá hoại tài sản. Những phụ nữ đòi quyền bầu cử từng bị chế giễu. Rosa Parks bị bắt vì vi phạm luật. Martin Luther King Jr. bị theo dõi, bỏ tù và bị cáo buộc kích động bất ổn.

Lịch sử thường vinh danh những người phản kháng sau khi họ đã chiến thắng, nhưng lại không dễ dàng chấp nhận những người đang phản kháng trong hiện tại. Và lịch sử biểu tình của nước Mỹ không chỉ nằm trong quá khứ. Nó vẫn đang tiếp diễn mỗi khi người dân cho rằng quyền lực nhà nước vượt khỏi những giới hạn do Hiến pháp đặt ra. Một trong những phong trào đang thu hút sự quan tâm lớn hiện nay là No Kings.

Ngày 18/10/2025, hàng triệu người tham gia các cuộc biểu tình No Kings tại khoảng 2.700 địa điểm trên toàn nước Mỹ. Ban tổ chức ước tính gần 7 triệu người tham gia, trong khi một nhóm nghiên cứu độc lập đưa ra con số từ 5 đến 6,5 triệu người. Dù sử dụng ước tính nào, cuộc biểu tình này vẫn được xem là một trong những ngày biểu tình chính trị lớn nhất trong lịch sử Hoa Kỳ hiện đại.

Với tên gọi “No Kings” không có nghĩa người Mỹ đang phản đối một vị vua theo nghĩa đen. Khẩu hiệu này được sử dụng để nhắc lại một nguyên tắc nền tảng của Hoa Kỳ: tổng thống là người được dân bầu và quyền lực của tổng thống phải chịu sự giới hạn của Hiến pháp, Quốc hội và tòa án. Nước Mỹ không có vua, nên không một tổng thống nào được đứng trên pháp luật.

Và phong trào 50501 tiếp tục kêu gọi một ngày hành động trên toàn quốc vào 17/10/2026, trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Những người tham gia No Kings cho rằng quyền lực hành pháp dưới chính quyền Tổng thống Donald Trump đang được mở rộng quá mức. Họ phản đối các chiến dịch trục xuất và truy quét người nhập cư, việc sử dụng lực lượng liên bang, những hành động mà họ cho là xâm phạm quyền dân sự, cũng như xu hướng tập trung ngày càng nhiều quyền lực vào tổng thống. Người ủng hộ ông Trump có thể không đồng ý với những đánh giá đó. Nhưng quyền biểu tình không phụ thuộc vào việc quan điểm của người biểu tình có được chính quyền hay số đông chấp nhận hay không.

Ban tổ chức No Kings yêu cầu các sự kiện phải diễn ra ôn hòa, không mang vũ khí, không chủ động đối đầu và tìm cách giảm căng thẳng khi xảy ra xung đột. Đối với họ, xuống đường không phải là hành động chống nước Mỹ, mà là sử dụng quyền tự do ngôn luận và tự do hội họp được Tu chính án thứ nhất bảo vệ.

Nhìn từ lịch sử, No Kings không phải một hiện tượng tách biệt. Nó tiếp nối một truyền thống đã tồn tại từ khi nước Mỹ ra đời: khi người dân cho rằng chính quyền vượt quá giới hạn, họ sử dụng quyền tập hợp và phản đối để nhắc lại rằng quyền lực không thuộc về một tổng thống, một đảng phái hay bất kỳ cá nhân nào, mà thuộc về nhân dân.

Chưa ai có thể biết No Kings sẽ tạo ra thay đổi chính sách đến mức nào. Một ngày biểu tình, dù có hàng triệu người tham gia, cũng không thể lập tức làm thay đổi cả hệ thống. Nhưng các phong trào trong lịch sử cũng không thành công chỉ sau một cuộc xuống đường.

Sức mạnh của các cuộc biểu tình nằm ở khả năng biến những lo ngại riêng lẻ thành một tiếng nói tập thể, buộc xã hội phải chú ý và buộc những người nắm quyền phải trả lời. Đó là lý do quyền biểu tình ôn hòa phải được bảo vệ, kể cả khi thông điệp của người biểu tình khiến chính quyền hoặc một bộ phận xã hội khó chịu. Bởi nếu chỉ những quan điểm được chấp nhận mới được quyền lên tiếng, thì đó không còn là tự do.

Từ những phụ nữ đòi quyền bầu cử, người da đen tẩy chay xe buýt, công nhân chiếm giữ nhà máy đến những người khuyết tật đòi quyền tiếp cận công cộng, lịch sử nước Mỹ đã nhiều lần chứng minh: thay đổi thường bắt đầu khi những người bình thường quyết định không tiếp tục im lặng.

No Kings hôm nay có thể tạo ra sự thay đổi gì chưa ai rõ, nhưng việc hàng triệu người Mỹ tiếp tục xuống đường cho thấy họ hiểu rằng các quyền tự do không chỉ được bảo vệ bằng những điều viết trong Hiến pháp, mà còn bằng việc người dân thực sự sử dụng những quyền đó.