VIỆT NAM : HÃY PHÓNG THÍCH CÁC TÙ NHÂN CHÍNH TRỊ ĐANG CẦN ĐIỀU TRỊ Y TẾ (Human Rights Watch)

 

Việt Nam: Hãy phóng thích các tù nhân chính trị đang cần điều trị y tế 

Human Rights Watch 

https://www.hrw.org/vi/news/2026/03/12/vietnam-free-political-prisoners-needing-medical-care

 

Lê Hữu Minh Tuấn, Cấn Thị Thêu và nhiều người khác đang gặp nguy cơ cấp bách về sức khỏe

                                                               *

(Tokyo) - Hôm nay, Tổ chức Theo dõi Nhân quyền phát biểu rằng chính quyền Việt Nam cần ưu tiên phóng thích các tù nhân chính trị đang có các vấn đề cấp bách về sức khỏe.

 

Lê Hữu Minh Tuấn, Cấn Thị Thêu và các nhà hoạt động chính trị khác đang bị giam cầm một cách bất công cần được phóng thích khẩn cấp để được chăm sóc y tế đầy đủ ở Việt Nam hay nước ngoài. Lê Hữu Minh Tuấn, một nhà báo 37 tuổi bị cầm tù từ năm 2020, bị chảy máu nội và các vấn đề sức khỏe khác, và đã nhiều lần bị từ chối không cho khám chữa bệnh. Cấn Thị Thêu, 64 tuổi, một nhà hoạt động bị giam cầm từ năm 2020, đang bị tình trạng, theo gia đình bà mô tả là “chóng mặt, chân tay run, không ăn uống được gì nhiều, đi phải có người dìu” từ đầu tháng Giêng năm 2026. Được biết nhà cầm quyền Việt Nam đã từ chối yêu cầu của bà được đưa đi khám bệnh ở một bệnh viện.

 

“Nhà cầm quyền Việt Nam đã làm trầm trọng hơn nỗi bất công của việc giam cầm bà Cấn Thị Thêu và ông Lê Hữu Minh Tuấn qua việc khước từ yêu cầu trong khi họ cần được khám chữa bệnh khẩn cấp, bà Patricia Gosman, Phó Giám đốc thường trực Ban Á Châu của Tổ chức Theo dõi Nhân quyền nói. “Chính quyền cần ngay lập tức phóng thích để họ được điều trị y tế đầy đủ.”

 

Lê Hữu Minh Tuấn là thành viên của Hội Nhà báo Độc lập ở Việt Nam, ông đã viết về các cuộc biểu tình đòi dân chủ ở Hồng Kông và về chính trị ở Việt Nam. Ông từng nói rằng mình viết để “vận động cho một xã hội tốt đẹp hơn bằng tiếng nói phản biện của mình trên mọi mặt trận của đời sống.” Công an bắt ông ở tỉnh Quảng Nam hồi tháng Sáu năm 2020 với cáo buộc về tội “tuyên truyền chống nhà nước” theo điều 117 bộ luật hình sự. Tháng Giêng năm 2021 ông bị kết án 11 năm tù giam, cùng với các nhà báo Phạm Chí Dũng và Nguyễn Tường Thụy.

 

Cấn Thị Thêu đang thụ án tám năm tù vì tham gia biểu tình phản đối trưng thu đất đai, môi trường xuống cấp và vì công khai ủng hộ các nhà hoạt động nhân quyền và các tù nhân chính trị khác. Đây là lần thứ ba bà bị giam cầm vì các hoạt động ôn hòa của mình.

 

Công an bắt giữ Cấn Thị Thêu và các con trai bà là Trịnh Bá Tư và Trịnh Bá Phương vào tháng Sáu năm 2020. Ba người bị xử có tội và kết án tù theo điều 117 của bộ luật hình sự Việt Nam, có nội dung cấm “tuyên truyền chống nhà nước.” Vào tháng Chín năm 2025, Trịnh Bá Phương phải nhận thêm một bản án 11 năm tù vì bị cho là sở hữu tài liệu có nội dung phê phán Đảng Cộng sản Việt Nam trong phòng giam.

 

Tổ chức Theo dõi Nhân quyền nói rằng hệ thống nhà tù Việt Nam có nhiều tai tiếng về ngược đãi và điều kiện giam giữ bất cập. Tháng Hai năm 2026, Đinh Văn Phú, một nhà bình luận chính trị trên mạng xã hội bị cầm tù, đã chết do bị nhiễm trùng trong khi đang thụ án tám năm tù về tội “tuyên truyền chống nhà nước.” Tháng Chín, tù nhân chính trị Vương Văn Thả, một nhà hoạt động Phật giáo Hòa Hảo, chết với nguyên nhân không rõ ràng trong khi đang thụ án 12 năm tù vì phê phán chính quyền. Tháng Mười hai năm 2025, Đào Bá Cường, một cựu tù nhân chính trị có con trai bị chết trong lúc bị công an bắt giữ, chết sau khi được thả về khoảng 10 tháng.

 

Gia đình các tù nhân chính trị như Trần Đức Thạch, Nguyễn Năng Tĩnh, Phan Vân Bách, Lê Đình Lượng, Nguyễn Trung Tôn và nhiều người khác đã nêu quan ngại nghiêm trọng về các vấn đề sức khỏe tương tự. Hai tù nhân chính trị bị chẩn đoán mắc bệnh ung thư trong thời gian bị giam giữ là Nguyễn Thúy Hạnh và Đinh Văn Hải đã được phóng thích và đang được điều trị y tế.

 

Quy tắc về Tiêu chuẩn tối thiểu trong đối xử với tù nhân (Quy tắc Nelson Mandela) của Liên Hiệp quốc nêu rõ “nhà nước có trách nhiệm cung cấp việc chăm sóc sức khỏe cho tù nhân. Tù nhân phải được hưởng tiêu chuẩn y tế giống như ngoài cộng đồng.” Ngoài ra, “tất cả các nhà tù phải bảo đảm (tù nhân) có khả năng tiếp cận dịch vụ chăm sóc y tế nhanh chóng trong các trường hợp khẩn cấp. Các tù nhân cần điều trị chuyên khoa hoặc phẫu thuật sẽ được chuyển đến các cơ sở chuyên khoa hoặc bệnh viện dân sự.”

 

“Các đối tác thương mại và chính phủ nước ngoài cần gây sức ép để chính quyền Việt Nam ưu tiên phóng thích Cấn Thị Thêu và Lê Hữu Minh Tuấn cho họ được chăm sóc y tế khẩn cấp,” bà Gossman nói. “Chính phủ các nước không nên nới lỏng sức ép cho đến khi Việt Nam phóng thích tất cả những người bị giam giữ vì bất đồng chính kiến ôn hòa.”