Bốn Phương

Monday, 1 December 2025

'VÁN BÀI LẬT NGỬA' : TẬP CẬN BÌNH ĐANG 'DẮT MŨI' TRUMP? (Trúc Phương / Người Việt)

‘Ván bài lật ngửa’: Tập Cận Bình đang ‘dắt mũi’ Trump?

Trúc Phương/Người Việt

November 30, 2025 : 8:46 PM

https://www.nguoi-viet.com/binh-luan/van-bai-lat-ngua-tap-can-binh-dang-dat-mui-trump/

Sau những phát biểu “hổ báo cáo chồn” chủ yếu cho mục đích… “làm truyền thông,” Tổng Thống Donald Trump trong thực tế gần như luôn nhún nhường trước Chủ Tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.

https://www.nguoi-viet.com/wp-content/uploads/2025/11/Trump-Gap-Tap-1920x1280.jpg

Trump gặp Tập ngày 30 Tháng Mười, 2025, tại Nam Hàn. (Hình minh họa: Andrew Caballero-Reynolds/AFP via Getty Images)

Hạ tuần Tháng Mười Một, sau cuộc gọi với Tập, Trump đã lập tức yêu cầu Thủ Tướng Nhật Sanae Takaichi hạ giọng về vấn đề Đài Loan. Đây chỉ là một trong những ví dụ nhỏ cho thấy Trump dường như “dưới cơ” trong cuộc đấu trí mà Tập Cận Bình đang dẫn dắt…

Ảo giác chiến thắng

Tháng Mười, Tổng Thống Trump gặp Tập Cận Bình bên lề hội nghị APEC tại Nam Hàn. Theo Trump, cuộc gặp với Tập, lần đầu tiên kể từ khi ông nhậm chức nhiệm kỳ hai, là một “thành công lớn,” đạt điểm “12” trên thang điểm 10. Trên thực tế, đó lại là một thất bại.

Tập đưa ra một số cam kết với Mỹ nhưng những “thành quả” này đã đạt được với cái giá là loạt nhượng bộ đáng kể của Mỹ về kiểm soát xuất cảng, thương mại và đóng tàu. Ngay cả với những gì được xem là nhượng bộ của Bắc Kinh, thị trường Trung Quốc hiện cũng đã khó tiếp cận hơn đối với các nhà sản xuất Mỹ so với chỉ mười tháng trước. Nói cách khác, Mỹ đang ở vị thế cạnh tranh kém hơn so với Trung Quốc so với thời điểm trước ngày 20 Tháng Giêng.

Toàn cảnh, Trung Quốc không chỉ không bị “dập tơi tả” bởi chiến thuật “chơi chiêu khó lường” của Trump mà Washington thực tế đang dần đánh mất lợi thế. Tập Cận Bình, với sự kiên nhẫn và toan tính kỹ lưỡng, đã tận dụng triệt để những điểm yếu trong cách tiếp cận “giao dịch ngắn hạn” của Trump để giành lấy những nhượng bộ chiến lược quan trọng mà không phải trả cái giá tương xứng.

Một trong những bằng chứng rõ nhất cho thấy sự thất thế của Trump nằm ngay trong những gì ông coi là thắng lợi lớn nhất: các thỏa thuận nông sản. Trump luôn tự hào về khả năng đàm phán, nhưng Tập Cận Bình dường như đã nắm bắt được tâm lý khao khát một “chiến thắng trên mặt báo” của tổng thống Mỹ để giăng ra cái bẫy tinh vi hơn.

Sau cuộc gặp tại Nam Hàn, phía Mỹ tuyên bố Trung Quốc đồng ý mua 12 triệu tấn đậu nành vào cuối năm và cam kết mua 25 triệu tấn mỗi năm trong ba năm tới. Trump ngay lập tức ca ngợi đây là tin vui cho nông dân trong nước, và khi lên máy bay trở về Mỹ, ông hoan hỉ cảm ơn Tập. Tuy nhiên, con số 25 triệu tấn thực chất là một bước lùi. Dữ liệu cho thấy mức cam kết này vẫn thấp hơn 1.8 triệu tấn so với lượng đậu nành thực tế mà Trung Quốc mua của Mỹ vào năm 2024. Bắc Kinh thậm chí thật ra chưa đưa ra tuyên bố chính thức xác nhận các con số cụ thể, giữ cho họ một không gian mập mờ để tùy cơ ứng biến.

Để đổi lấy cam kết Trung Quốc về việc kiểm soát Fentanyl và mua nông sản, Trump đồng ý giảm 10% trong 30% thuế quan mới áp đặt lên hàng hóa Trung Quốc. Giới phân tích chỉ ra rằng đây là một sự trao đổi không cân xứng (“The Art of Letting Trump Claim a Win, While Walking Away Stronger”/The New York Times).

Tập Cận Bình còn giành được một thắng lợi lớn: Mỹ tạm dừng thu phí cảng đối với tàu Trung Quốc. Về mặt tư duy chiến lược, Tập đã khiến Trump trì hoãn những nỗ lực nhằm phục hồi ngành đóng tàu của Mỹ.

Nếu lĩnh vực nông nghiệp cho thấy sự thua thiệt thì lĩnh vực công nghệ và tài nguyên chiến lược lại cho thấy thất bại của Trump trong việc bảo vệ an ninh quốc gia dài hạn. Ngay trước khi gặp Trump, Tập Cận Bình đã tung ra đòn “phủ đầu” bằng cách áp đặt các biện pháp kiểm soát xuất khẩu mở rộng đối với chuỗi cung ứng đất hiếm. Đòn bẩy này phát huy tác dụng ngay lập tức.

Lo ngại về việc ngành công nghiệp Mỹ bị tê liệt, Trump buộc phải nhượng bộ. Mỹ đồng ý hoãn thực hiện một quy tắc mới vốn được thiết kế để liệt kê thêm hàng loạt công ty Trung Quốc vào danh sách đen cấm mua công nghệ nhạy cảm của Mỹ. Đổi lại, Trung Quốc chỉ đơn giản là đồng ý tạm hoãn các hạn chế xuất khẩu đất hiếm trong một năm (“What Trump Gets Wrong About China”/Foreign Affairs).

Đây là một ví dụ điển hình của việc Trung Quốc tạo ra một cuộc khủng hoảng (hạn chế đất hiếm) và sau đó dùng việc giải quyết khủng hoảng đó để đổi lấy nhượng bộ từ Mỹ (hoãn danh sách đen công nghệ). Kết quả, Trung Quốc bảo toàn được quyền tiếp cận công nghệ Mỹ cho các công ty của mình, trong khi Mỹ vẫn phụ thuộc vào đất hiếm Trung Quốc. Nói cách khác, Bắc Kinh biết cách đẩy Mỹ vào chân tường và biết chắc Mỹ phải lùi bước.

Nghiêm trọng hơn, chính quyền Trump đã có những hành động nới lỏng kiểm soát xuất cảng đối với các loại chip bán dẫn tiên tiến.

Washington đã đảo ngược quyết định cấm bán chip H20 của Nvidia cho Trung Quốc. Thậm chí có thông tin rằng Trump đã cân nhắc thảo luận việc bán các chip Blackwell hiện đại nhất của Nvidia cho Trung Quốc trước khi các cố vấn can ngăn. Việc sẵn sàng mang công nghệ lõi – yếu tố then chốt trong cuộc đua AI và quân sự – ra làm vật phẩm trao đổi thương mại cho thấy Trump đã bị cuốn vào tư duy “con buôn” ngắn hạn, phớt lờ các cảnh báo an ninh quốc gia.

“Whac-A-Mole”

Nhiều chuyên gia và giới phân tích đều đồng thuận rằng Trung Quốc đang áp dụng một chiến lược bài bản, trong khi Mỹ chỉ phản ứng một cách rời rạc. Jonathan Czin, chuyên gia từ Viện Brookings, cho rằng Trung Quốc đã thành công khi buộc chính quyền Trump chơi trò “Whac-A-Mole.”

Đây là trò chơi trong đó có một cái bàn với nhiều lỗ, bên dưới lỗ là những con chuột chũi bằng nhựa bất ngờ bật lên; và người chơi dùng chiếc búa đập thật nhanh vào những con chuột vừa trồi. “Whac-A-Mole” còn được dùng như một thành ngữ để chỉ những tình huống mà vấn đề liên tục xuất hiện, xử lý xong cái này thì cái khác lại nảy sinh.

Với Trump, thay vì giải quyết các vấn đề cấu trúc lớn của nền kinh tế Trung Quốc như trợ cấp nhà nước hay đánh cắp sở hữu trí tuệ, Trump bị cuốn vào việc “ứng biến” các sự vụ nhỏ lẻ, rời rạc mà Trung Quốc tạo ra. Trump chỉ lo đập chuột.

Khi Trung Quốc hạn chế đất hiếm, Trump đàm phán về đất hiếm. Khi Trung Quốc giảm mua đậu nành, Trump đàm phán về đậu nành… Bằng cách thu hẹp phạm vi đàm phán xuống các vấn đề thương mại cụ thể, Bắc Kinh né được các áp lực về cải cách kinh tế vĩ mô và vấn đề nhân quyền. Nói cách khác, Tập Cận Bình hoàn toàn “dắt” Trump đi theo hướng mà Bắc Kinh muốn.

Tất cả cho thấy “cái đầu” xử lý vấn đề rất nhanh của Trump chỉ là cảm tính hơn là kết quả của việc tư duy thấu đáo, biết đâu là điểm bắt đầu và đâu là hậu quả nếu tính sai. Ngoài ra, sự khác biệt cốt lõi nằm ở tầm nhìn. Tập Cận Bình không quan tâm đến các thỏa thuận lớn trước mắt và ngay lập tức; ông ta chơi bài “câu giờ.” Tập biết cách giữ chân Trump trong một tiến trình đàm phán kéo dài mà không có kết quả thực chất.

Trong khi đó, Trump, với áp lực chính trị trong nước và khao khát được ghi nhận là người hùng chiến thắng dưới mắt cử tri MAGA, dễ dàng bị thỏa mãn bởi các cử chỉ mang tính biểu tượng và sự tâng bốc cá nhân từ Tập.

Việc Trump đánh giá cuộc gặp với Tập tại Nam Hàn đạt được “10 điểm” trên thang điểm 12, trong khi thực tế Mỹ phải nhượng bộ nhiều mặt trận, cho thấy Trump đã bị ru ngủ bởi “phong cách ngoại giao cá nhân” của Tập.

Tất cả những gì đang thấy là vị thế đảo chiều trên bàn cờ quyền lực. Trump đang bị “xỏ mũi.”

Về thuế quan: Trump phải giảm thuế (từ 30% xuống 20% và cắt giảm nhiều khoản thuế khác) mà không đạt được thỏa thuận thương mại toàn diện nào. Về công nghệ: Trung Quốc thành công trong việc trì hoãn danh sách đen công nghệ và duy trì quyền tiếp cận chip bán dẫn, bảo toàn sức mạnh cho cuộc đua dài hạn.

Về địa chính trị: Mỹ làm phật lòng các đồng minh như Nhật và Ấn Độ, trong khi Trung Quốc củng cố vị thế lãnh đạo toàn cầu và không hề bị cô lập. Về tâm lý chiến: mạng xã hội Trung Quốc hả hê tuyên bố “Trung Quốc đã thực sự thắng cuộc chiến thuế quan” và “Trump cuối cùng đã phải dọn dẹp mớ hỗn độn do chính mình tạo ra.”

Gút lại, có thể thấy Trump đang ở thế “dưới cơ” trong cuộc đối đầu chiến lược với Tập Cận Bình. Bắc Kinh đã nghiên cứu kỹ phong cách của Trump: ưa thích sự nịnh nọt, chú trọng các con số thương mại ngắn hạn và sẵn sàng hy sinh lợi ích đồng minh.

Tập Cận Bình đã sử dụng những đặc điểm này để thiết kế một “chiến thắng” cho Trump trên mặt báo (mua đậu nành, hứa chống ma túy), trong khi âm thầm thu về những lợi ích chiến lược cốt lõi (tiếp cận công nghệ, làm suy yếu liên minh Mỹ-Nhật, và duy trì mô hình kinh tế nhà nước).

Như nhận định của Jonathan A. Czin, cựu giám đốc đặc trách vấn đề Trung Quốc thuộc Hội Đồng An Ninh Quốc Gia Hoa Kỳ từ 2021 đến 2023 (“How Xi Played Trump”/Foreign Affairs): “Trung Quốc đang ‘bỏ túi’ các nhượng bộ của Mỹ. Họ xác định được các điểm đòn bẩy mới và sử dụng những thỏa thuận đình chiến chiến thuật để củng cố sức mạnh họ cho cuộc cạnh tranh dài hạn.”

Trong ván cờ vây này, trong khi Trump mải mê ăn những quân cờ nhỏ (đậu nành, thuế quan), Tập Cận Bình đang dần bao vây và kiểm soát toàn bộ bàn cờ (công nghệ, địa chính trị). [kn]

MAGA : SỰ THOÁI TRÀO CỦA MỘT HIỆN TƯỢNG CHÍNH TRỊ (Lê Thọ Bình / Báo Tiếng Dân)

MAGA: Sự thoái trào của một hiện tượng chính trị

Lê Thọ Bình

01/12/2025

https://baotiengdan.com/2025/12/01/maga-su-thoai-trao-cua-mot-hien-tuong-chinh-tri/

Sau gần một thập niên gây chấn động nền chính trị Mỹ, phong trào “Make America Great Again” (MAGA) đang cho thấy nhiều dấu hiệu suy yếu. Điều đáng nói là sự thoái trào ấy không chỉ đến từ những biến động chính trị hay xã hội, mà còn bởi chính cách phong trào này chuyển hóa, từ một khẩu hiệu tranh cử hấp dẫn, trở thành một dạng sùng bái cá nhân xoay quanh Donald Trump.

Nhìn lại thời điểm khởi đầu, MAGA từng mang dáng dấp của một phong trào phản kháng mang màu sắc dân túy: Chỉ trích giới tinh hoa, chống toàn cầu hóa, đòi khôi phục vị thế kinh tế của tầng lớp lao động Mỹ. Trong bối cảnh một bộ phận cử tri cảm thấy bị bỏ lại phía sau, Trump xuất hiện như người nói ra điều người khác e ngại. Phong trào ấy đã thực sự thổi luồng gió mới vào chính trị Mỹ, buộc cả hai đảng lớn phải điều chỉnh cách tiếp cận cử tri.

Thế nhưng, theo thời gian, MAGA dần rời xa mục tiêu chính sách để xoay quanh một cá nhân duy nhất. Những phát ngôn, hình ảnh và thông điệp được đưa ra không còn hướng đến cải cách hay xây dựng, mà ngày càng đậm đặc tính biểu tượng mang màu sắc sùng bái lãnh tụ. Hình ảnh Donald Trump tự ví mình như “vị vua của các vua”, hay xuất hiện trong các bức minh họa với vương miện, áo bào, quyền trượng, dù chỉ là tuyên truyền trực tuyến, đã đánh dấu một bước trượt dài. Từ một phong trào chính trị, MAGA bị biến thành một “hệ thống niềm tin”, nơi chân dung lãnh đạo được thần thánh hóa, còn lý tính chính trị dần mờ nhạt.

Sự sùng bái này càng thể hiện rõ qua cách một bộ phận người ủng hộ tôn vinh Trump như “người được Chúa gửi xuống”, “ánh sáng cứu rỗi nước Mỹ” hay “vị anh hùng duy nhất có thể bảo vệ quốc gia”. Việc đưa những ý niệm tôn giáo vào đời sống chính trị không phải hiếm trong lịch sử, nhưng khi nó tập trung quá mức vào một cá nhân, hệ quả thường là cực đoan hóa tư tưởng và phân rẽ xã hội. Đó cũng chính là điều đang diễn ra với MAGA: Sự ủng hộ không còn dựa trên lý lẽ hay chính sách, mà dựa trên cảm xúc cuồng tín.

Sự thoái trào của phong trào này có thể lý giải từ ba nguyên nhân chính. Thứ nhất, mô hình chính trị dựa vào một cá nhân luôn dễ tổn thương. Khi hình ảnh lãnh đạo bị giảm sức hút hoặc vướng tranh cãi, cả phong trào lập tức lung lay.

Thứ hai, các biến động trong nội bộ Đảng Cộng hòa khiến MAGA không còn giữ vai trò áp đảo như giai đoạn 2016 – 2020. Nhiều lãnh đạo đảng, dù không công khai đối đầu Trump, nhưng đã bắt đầu tìm cách xây dựng khoảng cách.

Thứ ba, cử tri Mỹ, vốn thực dụng, ngày càng ưu tiên những vấn đề cụ thể như lạm phát, kinh tế, nhập cư, thay vì những biểu tượng chính trị mang tính đối kháng.

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2025/12/1-4.jpg

Ảnh minh họa: MAGA nổi dậy chống Trump. Nguồn: First Post America

Khi phong trào mệt mỏi vì những đứt gãy nội bộ, Trump cũng tỏ ra khó khăn trong việc giữ nhiệt cho nó. Những bài phát biểu không còn mới, những thông điệp lặp lại, những tuyên bố gây sốc không còn tạo được hiệu ứng như trước. Việc ông nhiều lần tỏ ra kiệt sức, thậm chí mơ màng ngay trong buổi vận động, đã trở thành hình ảnh biểu trưng cho giai đoạn suy yếu của MAGA, và đương nhiên, chẳng ai dám nhắc ông “ngủ gật”, bởi trong một phong trào thần tượng hóa cá nhân, người lãnh đạo không bao giờ được phép tỏ ra mệt mỏi.

Sự thoái trào của MAGA không chỉ phản ánh giới hạn của một phong trào dựa trên cảm xúc và biểu tượng, mà còn là lời nhắc nhở về bản chất của chính trị dân chủ: Nó không thể đứng vững nếu thiếu nền tảng lý tính, đối thoại và kiểm soát quyền lực. Khi một phong trào đặt cá nhân lên trên thể chế, khi sự tôn sùng thay thế tranh luận, sự suy yếu chỉ là vấn đề thời gian.

MAGA có thể chưa biến mất, nhưng hào quang của nó đã mờ dần. Và sự thoái trào ấy không chỉ báo hiệu hồi kết của một hiện tượng, mà còn mở ra cơ hội để chính trường Mỹ trở lại với những giá trị nền tảng: Lý trí, sự thật và đối thoại, điều mà bất cứ nền dân chủ nào cũng cần để tồn tại.

MỘT QUYẾT ĐỊNH VÔ NHÂN ĐẠO : MỸ ĐẨY GẦN 4.000 NGƯỜI MYANMAR TRỞ VỀ GIỮA CHIẾN TRANH (Trúc Lam / Báo Tiếng Dân)

Một quyết định vô nhân đạo: Mỹ đẩy gần 4.000 người Myanmar trở về giữa chiến tranh

Trúc Lam

01/12/2025

https://baotiengdan.com/2025/12/01/mot-quyet-dinh-vo-nhan-dao-my-day-gan-4-000-nguoi-myanmar-tro-ve-giua-chien-tranh/

Thêm một hành động gây chấn động cộng đồng tị nạn và giới bảo vệ nhân quyền khi chính quyền Trump tuyên bố chấm dứt Quy chế Bảo vệ Tạm thời (TPS) đối với gần 4.000 người Myanmar hiện đang sinh sống ở Mỹ. Quyết định này sẽ có hiệu lực vào tháng 1-2026, qua đó, hàng ngàn người đang chạy trốn bạo lực lại đứng trước nguy cơ bị ném trở lại vùng chiến sự.

Điều đáng nói là, lý do mà Bộ An ninh Nội địa Hoa Kỳ đưa ra khó có thể thuyết phục. Cơ quan này khẳng định rằng Myanmar đã “cải thiện ổn định”, “nâng cao quản trị”, “chuẩn bị bầu cử”, “ngừng bắn”… Những cụm từ đầy thiện chí ấy, khi đặt bên cạnh thực tế đang diễn ra hàng ngày ở Myanmar là bom rơi đạn nổ, không kích, tuyển quân cưỡng bức và đàn áp lan rộng, có thể được xem hoàn toàn xa lạ với sự thật. Thực tế hoàn toàn không phản ánh bức tranh “ổn định” mà Washington đang mô tả.

Một sự mâu thuẫn trắng trợn

Trong khi chính quyền Mỹ khẳng định Myanmar an toàn để hồi hương, chính website của Sở Di trú và Nhập tịch Hoa Kỳ (USCIS) lại cảnh báo công dân Mỹ “không nên đến Myanmar” vì xung đột vũ trang, nguy cơ bất ổn dân sự, mìn chưa nổ, hệ thống y tế sụp đổ và nguy cơ bị bắt giữ tùy tiện.

Lệnh cảnh báo ấy dành cho du khách Mỹ — nhưng cùng lúc, người Myanmar tị nạn lại được yêu cầu trở về nơi mà chính phủ Mỹ xác định là nguy hiểm.

Đó không chỉ là mâu thuẫn, mà đó là nghịch lý vô đạo đức.

Ai sẽ là nạn nhân?

Đa số những người Myanmar được hưởng quy chế TPS là những người chạy trốn đảo chính quân sự năm 2021. Họ là những người biểu tình, các nhà hoạt động dân chủ, thành viên nhóm tôn giáo – sắc tộc thiểu số, những người từng bị đe dọa bởi chính quyền quân phiệt.

Họ là những người mà, nếu trở về, sẽ bị liệt ngay vào danh sách đối tượng cần “trừng trị”. Lịch sử ba năm qua đã quá rõ ràng: Giam giữ tùy tiện, tra tấn, xử tử, cưỡng bức mất tích — đó mới là sự “ổn định” duy nhất mà chế độ quân phiệt Myanmar duy trì.

Một món quà chính trị cho chế độ quân phiệt

Điều trớ trêu là chính quyền quân phiệt Myanmar ngay lập tức “hoan nghênh” quyết định từ Washington. Thiếu tướng Zaw Min Tun, phát ngôn viên của họ mời gọi người Myanmar “quay về để tham gia bầu cử” — một cuộc bầu cử mà mọi đảng đối lập lớn bị cấm, báo chí bị bóp nghẹt và dân chủ chỉ còn trên giấy.

Việc Mỹ ép hồi hương hàng ngàn người, vô hình trung trở thành một thắng lợi tuyên truyền cho chính quyền quân phiệt, những kẻ đang cần chứng cớ để chứng minh với thế giới rằng “đất nước đã bình thường trở lại”. Không khó để dự đoán rằng họ sẽ rêu rao: “Người Myanmar ở Mỹ đang trở về vì tin tưởng chính phủ”.

Cộng đồng quốc tế và lực lượng dân chủ phản đối

Tổ chức Theo dõi Nhân quyền (Human Rights Watch), Nghị viện ASEAN vì Nhân quyền (APHR) và các chuyên gia nhân quyền Liên Hiệp Quốc mô tả quyết định này là “nguy hiểm”, “thiếu trách nhiệm”, “đe dọa tính mạng con người”. Chính phủ Thống nhất Quốc gia Myanmar (NUG) — lực lượng đại diện cho phong trào dân chủ — cảnh báo rằng, Mỹ “đang gửi người tị nạn vào tay những kẻ đàn áp họ”.

Đối với người đang trốn chạy bom đạn, quyết định của Mỹ chẳng khác nào mở cửa thả họ vào vùng tử địa.

Chính sách không trái luật nhưng trái đạo lý

Chấm dứt TPS cho người Myanmar có thể hợp pháp trên giấy tờ, nhưng nó đi ngược mọi chuẩn mực nhân đạo mà Hoa Kỳ từng cam kết. Mỹ, vốn vẫn tự nhận là quốc gia bảo vệ tự do và nhân quyền, bây giờ lại quay lưng với những giá trị đó.

Đây không chỉ là một quyết định hành chính. Đây là một phán quyết về số phận con người — và lựa chọn của Washington vào lúc này đang nghiêng hẳn về phía lạnh lùng, vô cảm và phi đạo lý.

Hàng ngàn mạng người đang đứng bên bờ vực. Và lịch sử sẽ không quên ngày mà một siêu cường, thay vì mở rộng cánh cửa bảo vệ, lại đóng sập nó trước những người đang tìm nơi trú ẩn cuối cùng.

-------------------

1 comment

Nguyen KimLuyen

Những người Việt mang thân phận tị nạn năm xưa có cảm thông cho những người đang bị đẩy ngược trở về chốn ngục tù mà mình đã vượt thoát bằng chính mạng sống?

Có những người tị nạn năm nào, nay lại nhiệt liệt ủng hộ chính sách tán tận lương tâm này. Họ biện luận rằng: “người Việt mình khác, những kẻ hôm nay xin tị nạn khác. Mình xứng đáng được đón nhận, họ không xứng đáng bla bla …”. Họ quên điểm chung quan trọng nhất của những người tị nạn là: Họ đã phải lìa bỏ quê hương vì họ không được chấp nhận nơi quê hương, họ bị tước mất nhân phẩm, tự do, tước mất quyền được sống như một con người. Và điểm chung này chính là lý do khiến Mỹ và những quốc gia Tây Âu mở vòng tay, mở tấm lòng đón nhận họ.

BÀI MỚI NGÀY 01/12/2025 (Bauxite Việt Nam)

Bauxite Việt Nam

NGÀY 01/12/2025

https://boxitvn.blogspot.com/

BÀI MỚI

Công tác nhân sự chuẩn bị Đại hội Đảng khóa XIV: Nhìn từ Hà Nội và bài học quốc tế

09:40 | Posted by BVN4

Tô Văn Trường

“Sông mới” không có trong kịch bản ĐTM nào! Ai sẽ chịu trách nhiệm?

09:32 | Posted by BVN4

Mai Quốc Ấn

Chúng ta có nên sáp nhập làng, thôn???

09:18 | Posted by BVN4

Nguyễn Quang Thiều

Việc Yermak từ chức có ảnh hưởng gì đến các cuộc đàm phán Ukraine - Hoa Kỳ?

09:02 | Posted by BVN4

Axios

Nguyễn Việt Anh chuyển ngữ

30/11/2025

Lịch sử bị bóp méo, luật pháp bị bẻ cong

09:40 | Posted by BVN4

(Phản biện Báo cáo về Lịch sử Biển Đông của Tân Hoa xã)

Đỗ Thị Thu Hiền - Đỗ Thanh Hải

Viện Biển Đông, Học viện Ngoại giao

Cảnh báo về “Tài liệu 88 trang”

09:25 | Posted by BVN4

Thái Hạo

Di sản của một thế hệ vàng

09:00 | Posted by BVN4

Nguyễn Văn Tuấn

29/11/2025

Tư duy “Quan ban ơn - Dân biết ơn”: Di sản phong kiến trong bộ máy công quyền

12:58 | Posted by BVN4

Long Nhat

Mỹ nuôi con hổ dữ và sự nguy hiểm của chủ nghĩa bá quyền Trung Quốc

12:51 | Posted by BVN4

Nguyễn Văn Tri

Bên ly cà phê: Trump, Putin và Zelensky

12:22 | Posted by BVN4

Trần Thế Kỷ

28 tháng 11, 2025

Một dự thảo thuế với hai tín hiệu đáng lo ngại: Lạm quyền và Xa dân

11:00 | Posted by BVN4

Nguyễn Thái Hưng

Trung Quốc đang tăng cường xuất khẩu an ninh ra thế giới như thế nào?

10:54 | Posted by BVN4

Addis Ababa, Almaty & Belgrade, “China’s creepiest export surge”, The Economist, 13/11/2025

Viên Đăng Huy biên dịch

28/11/2025

Thờ ơ

Johnny Trí Nguyễn

10:22 | Posted by BVN4

Xin đừng chần chừ nữa!

Nguyễn Ngọc Chu

10:10 | Posted by BVN4

Văn tế nạn nhân thiên tai nhân họa

Thy sĩ Ủa Nguyễn Duy

10:02 | Posted by BVN1

Nhà nước có vô can? (*)

Thái Hạo

09:51 | Posted by BVN4

Cạn kiệt lượng dự trữ vũ khí thời Liên Xô

DefenseRomania

24/11/2025

Hnb Tran – Phuc Lai GB biên dịch

09:48 | Posted by BVN4

27/11/2025

Nhân sự Đại hội XIV: Tìm người "đứng thẳng" từ câu chuyện Việt Phương

11:17 | Posted by BVN1

Tô Văn Trường

Không thể hiểu được...

11:15 | Posted by BVN1

Thái Hạo

Trong tình huống này - không đủ căn cứ xử phạt người dân

11:11 | Posted by BVN1

Hoàng Hồng Thái

BÀI MỚI NGÀY 01/12/2025 (Báo Tiếng Dân)

Báo Tiếng Dân

NGÀY 01/12/2025

https://baotiengdan.com/

BÀI MỚI

Dân gánh mọi thứ từ sự hàm hồ nhân danh mình

Người Việt - Trân Văn - 01/12/2025

Vinh danh “Nỗi buồn chiến tranh” và giới hạn của sự bất bình

Lê Thọ Bình - 01/12/2025

Liệu Bộ trưởng Pete Hegseth có phải là tội phạm chiến tranh?

Dương Lệ Chi - 01/12/2025

Một quyết định vô nhân đạo: Mỹ đẩy gần 4.000 người Myanmar trở về giữa chiến tranh

Trúc Lam - 01/12/2025

MAGA: Sự thoái trào của một hiện tượng chính trị

Lê Thọ Bình - 01/12/2025

Hãy chấm dứt cảnh năm nào cũng cứu trợ “lũ lụt miền Trung”!

Trúc Lam - 30/11/2025

“Biết ơn lãnh đạo” là tâm lý nô bộc của thời phong kiến

WeHear - 30/11/2025

Biếm: TBT Tô Lâm xin lỗi và chịu hoàn toàn trách nhiệm trong ứng phó lũ lụt miền Trung

Hoàng Dũng - 30/11/2025

Câu niệm chú xả lũ: Thợ xẻ, thợ xả và thợ thiến

Nguyễn Hoàng Văn - 30/11/2025

Làng Vũ Đại ở đâu?

Tạ Duy Anh - 30/11/2025

Khái niệm Communist, Socialist, Democratic Socialist và hiện tượng ngôn ngữ chính trị trong bối cảnh nước Mỹ hiện nay

Đỗ Anh - 30/11/2025

Bất tuân thượng lệnh – Khi Lương Tri đứng trên Mệnh Lệnh

Trần Quốc Sĩ - 30/11/2025

Không chỉ ghi nhớ, mà cần truy vấn: Chúng ta phải làm gì?

Đông Sa - 30/11/2025

Nhân cách lãnh đạo và bài học từ Donald Trump: Một lời cảnh tỉnh

Đỗ Anh - 29/11/2025

Sự thật bị che giấu: Chính Trump chứ không phải Biden là người đưa nghi phạm Afghanistan vào Mỹ

Dương Ngọc Hoài Linh - 29/11/2025

Thực chất

Lê Huyền Ái Mỹ - 29/11/2025

Công ty Trung Quốc tham gia hạ tầng mạng 5G của Việt Nam: Bài...

Dự án ĐSK Biển Đông - 29/11/2025

Lũ lụt: Thủ tướng Thái Lan xin lỗi và nhận hoàn toàn trách nhiệm

Thái Hạo - 29/11/2025

Chợt nghĩ về Putin – Zelensky – Trump

Mạc Văn Trang - 29/11/2025

Bế tắc quẩn quanh

Nguyễn Thông - 29/11/2025

TIN & BÀI NGÀY 30/11/2025

TIN & BÀI NGÀY 30/11/2025

30/11/2025

NHÂN CÁCH LÃNH ĐẠO và BÀI HỌC TỪ DONALD TRUMP : MỘT LỜI CẢNH TỈNH (Đỗ Anh / Báo Tiếng Dân)

"BIẾT ƠN LÃNH ĐẠO" LÀ TÂM LÝ NÔ BỘC CỦA THỜI PHONG KIẾN (WeHear / Báo Tiếng Dân)

MỘT DỰ THẢO THUẾ VỚI HAI TÍN HIỆU ĐÁNG LO NGẠI : LẠM QUYỀN & XA DÂN (Nguyễn Thái Hứng / Bauxite Việt Nam)

TƯ DUY "QUAN BAN ƠN - DÂN BIẾT ƠN" : DI SẢN PHONG KIẾN TRONG BỘ MÁY CÔNG QUYỀN (Long Nhat / Bauxite Việt Nam)

HÃY CHẤM DỨT CẢNH NĂM NÀO CŨNG CỨU TRỢ "LŨ LỤT MIỀN TRUNG" (Trúc Lâm / Báo Tiếng Dân)

KHÔNG CHỈ GHI NHỚ, MÀ CẦN TRUY VẤN : CHÚNG TA PHẢI LÀM GÌ? (Đông Sa / Báo Tiếng Dân)

CÂU NIỆM CHÚ XẢ LŨ : THỢ XẺ, THỢ XẢ và THỢ THIẾN (Nguyễn Hoàng Văn / Báo Tiếng Dân)

ÔNG Y QUYNH BĐẮP BỊ DẪN ĐỘ VỀ NƯỚC, QUỐC TẾ NÓI THÁI LAN NHƯỢNG BỘ TRƯỚC ĐẢNG CSVN (BBC News Tiếng Việt)

BIẾM : TBT TÔ LÂM XIN LỖI và CHỊU HOÀN TOÀN TRÁCH NHIỆM TRONG ỨNG PHÓ LŨ LỤT MIỀN TRUNG (Hoàng Dũng / Báo Tiếng Dân)

BÀI MỚI NGÀY 30/11/2025 (Bauxite Việt Nam)

BÀI MỚI NGÀY 30/11/2025 (Báo Tiếng Dân)

NHÂN CÁCH LÃNH ĐẠO và BÀI HỌC TỪ DONALD TRUMP : MỘT LỜI CẢNH TỈNH (Đỗ Anh / Báo Tiếng Dân)

Nhân cách lãnh đạo và bài học từ Donald Trump: Một lời cảnh tỉnh

Đỗ Anh

29/11/2025

https://baotiengdan.com/2025/11/29/nhan-cach-lanh-dao-va-bai-hoc-tu-donald-trump-mot-loi-canh-tinh/

Nhân cách lãnh đạo không chỉ nằm ở quyền lực hay thành tích, mà trước hết là nền tảng đạo đức: Khiêm nhường, trung thực, công minh, biết phục vụ cộng đồng và sẵn sàng chịu trách nhiệm.

Từ giáo dục gia đình đến truyền thống văn hóa, con người được rèn luyện để giữ tự trọng, tôn trọng sự thật và hành xử có trách nhiệm. Nguyên lý “tiên học lễ, hậu học văn” nhấn mạnh rằng, nhân cách phải đi trước tri thức và quyền lực.

Trong nhiều hệ tư tưởng khác nhau, từ triết lý Đông Á đến Thiên Chúa giáo, lãnh đạo chân chính được hiểu là người đặt lợi ích chung lên trên lợi ích cá nhân.

Lão Tử ví lãnh đạo “như nước”: Mềm mại nhưng bền bỉ, dẫn dắt bằng ảnh hưởng thầm lặng, “làm mà không khoe công”.

Khổng Tử đề cao sự trung thực và tính gương mẫu: “Người quân tử trước hết tu thân, sau đó mới trị quốc”.

Trong truyền thống Kitô giáo, lãnh đạo được xem là người phục vụ, bảo vệ công lý và chịu trách nhiệm trước Thiên Chúa cũng như cộng đồng: “Ai muốn làm lớn giữa các ngươi, phải làm tôi mọi của mọi người” (Mc 10:43–45).

Đặt những tiêu chuẩn đó bên cạnh trường hợp của Donald Trump, có thể nhận thấy khoảng cách đáng kể giữa yêu cầu về nhân cách lãnh đạo và cách ông ứng xử trên cương vị công quyền.

Trump thường xuyên tự ca ngợi thành tích cá nhân, nhiều lần đưa ra tuyên bố gây tranh cãi về mức độ chính xác, đồng thời sử dụng ngôn từ công kích trực tiếp đối thủ chính trị và giới truyền thông. Việc ông gán biệt danh miệt thị cho Joe Biden (“Sleepy Joe”), Hillary Clinton (“Crooked Hillary”), hay những phát biểu xúc phạm phóng viên đã tạo nên hình ảnh một lãnh đạo sử dụng diễn ngôn mang tính xúc phạm và đối đầu, thay vì thể hiện sự điềm tĩnh và tôn trọng, vốn được kỳ vọng ở một nguyên thủ quốc gia.

Về mặt chính sách, nhiều quyết định của Trump được đánh giá là ưu tiên lợi ích cá nhân hoặc nhóm trung thành, hơn là coi trọng các đánh giá chuyên môn và nhu cầu của nhóm yếu thế. Những tranh cãi xoay quanh việc cắt giảm một số chương trình hỗ trợ xã hội, những bất đồng với giới khoa học trong giai đoạn đầu đại dịch COVID-19, hay việc ông bác bỏ kết quả bầu cử năm 2020, đều cho thấy sự xói mòn niềm tin vào việc lãnh đạo hành động dựa trên chuẩn mực trách nhiệm và sự thật. Tâm lý hoài nghi đó đạt đỉnh điểm trong biến cố ngày 6/1/2021 tại Điện Capitol, khi bạo lực chính trị nổ ra sau một thời gian dài đưa ra thông tin sai lệch và diễn ngôn phân cực được khuếch đại.

Những gì diễn ra cho thấy một thực tế đáng quan ngại: Quyền lực, khi tách rời đạo đức và trách nhiệm, có thể tạo ra sự rạn nứt sâu sắc trong xã hội. Hiện tượng Trump — cùng với hơn 77 triệu lá phiếu dành cho ông — phản ánh một môi trường nơi giáo dục công dân, khả năng phân tích thông tin và nền tảng đạo đức xã hội đang chịu thách thức nghiêm trọng. Trong bối cảnh truyền thông cảm tính và mạng xã hội định hình nhận thức mạnh hơn các thiết chế truyền thống, cử tri dễ bị kéo theo cảm xúc và bản sắc nhóm hơn là dựa trên lý trí và dữ kiện.

Bài học từ thời kỳ Trump không chỉ liên quan đến một cá nhân, mà là lời cảnh tỉnh rộng hơn về tiêu chuẩn lãnh đạo trong một nền dân chủ. Lãnh đạo bền vững phải gắn quyền lực với trách nhiệm, minh bạch và sự tự trọng.

Khi quyền lực thiếu đạo đức, xã hội phải trả giá bằng phân cực, mất niềm tin và suy yếu thiết chế. Ngược lại, khi nhân cách và trách nhiệm là nền tảng của quyền lực, quốc gia mới có thể duy trì tự do, phát triển ổn định và củng cố sự gắn kết cộng đồng.

****

Sự thật bị che giấu: Chính Trump chứ không phải Biden là người đưa nghi phạm Afghanistan vào Mỹ

Dương Ngọc Hoài Linh

29/11/2025

https://baotiengdan.com/2025/11/29/su-that-bi-che-giau-chinh-trump-chu-khong-phai-biden-la-nguoi-dua-nghi-pham-afghanistan-vao-my/

Vụ hai vệ binh quốc gia bị một nghi phạm người Afghanistan bắn tại Washington D.C. đã lập tức trở thành “mồi câu chính trị” cho Trump. Không cần biết bối cảnh, không cần biết quy trình, Trump nhảy lên mạng xã hội đổ lỗi cho:

– Chính quyền Biden,

– Người tị nạn Afghanistan,

– Chính sách nhập cư,

– Và bất cứ thứ gì ông có thể biến thành công cụ tranh cử.

Nhưng sự thật lại hoàn toàn trái ngược.

Và MAGA cần phải biết những điều căn bản sau.

1. CHÍNH TRUMP LÀ NGƯỜI ĐI ĐÊM VỚI TALIBAN

Tháng 2/2020, Trump ký Thỏa thuận Doha với Taliban – một thỏa thuận bí mật, vội vã và đầy nhượng bộ:

• Mỹ đồng ý rút toàn bộ quân,

• Taliban chỉ cần hứa trên giấy rằng sẽ không tấn công binh sĩ Mỹ,

• Chính phủ Afghanistan – đồng minh của Mỹ – không được tham gia đàm phán (!)

Trump tự mở đường cho Taliban trở lại nắm quyền.

Và khi họ tiến vào Kabul, những người Afghanistan từng làm việc với quân đội Mỹ buộc phải tháo chạy để tránh bị giết.

Tất cả bắt đầu từ thỏa thuận yếu đuối và tai hại của Trump.

https://baotiengdan.com/wp-content/uploads/2025/11/1-44-1536x864.jpeg

Ảnh minh họa. Nguồn: Zan Times

2. HỒ SƠ CỦA NHỮNG NGƯỜI AFGHANISTAN ĐÃ HOÀN TẤT TỪ THỜI TRUMP

Đây là điểm mà MAGA không bao giờ nhắc đến.

Những người Afghanistan đến Mỹ theo diện đặc biệt (SIV – Special Immigrant Visa) đều phải hoàn tất hồ sơ từ 6 tháng đến vài năm trước khi nhập cảnh.

Nghi phạm vừa bị Trump đem ra “tế sống” để kích động thù hằn đã:

• Bắt đầu hồ sơ từ năm 2020,

• Được phê duyệt trước tháng 1/2021,

• Tức là trong chính quyền Trump.

Biden chỉ kế thừa và thực thi quyết định đã có. Tất cả giấy tờ, rà soát, kiểm tra an ninh đều do bộ máy Trump ký. Vì vậy, Trump không thể đổ lỗi cho ai ngoài chính mình.

3. AFGHANISTAN TỊ NẠN KHÔNG PHẢI “GÁNH NẶNG XÃ HỘI” NHƯ TRUMP XUYÊN TẠC

Những người tị nạn Afghanistan là:

• Thông dịch viên,

• kỹ thuật viên,

• tài xế,

• nhân viên hỗ trợ quân đội Mỹ,

• giáo viên, kỹ sư, bác sĩ…

Chính họ đã cứu mạng lính Mỹ trong suốt 20 năm chiến tranh. Họ sang Mỹ, đi làm, đóng thuế đầy đủ và trở thành một phần của nền kinh tế.

Trump đánh đồng họ với tội phạm là một hành vi: Xuyên tạc, kích động, phi nhân tính và phản bội giá trị Mỹ.

4. KHÔNG QUỐC GIA VĂN MINH NÀO ĐÁNH ĐỒNG CẢ MỘT DÂN TỘC VỚI MỘT TÊN TỘI PHẠM.

Nếu theo logic của Trump:

Một cá nhân phạm tội → cấm toàn bộ cộng đồng nhập cư.

Vậy thử hỏi:

• Khi tội phạm xả súng hàng loạt đa số mang quốc tịch Mỹ da trắng, có ai kêu “cấm người da trắng nhập cư vào Mỹ” không?

• Khi tội phạm là người Mỹ bản xứ, có ai yêu cầu ngăn người Mỹ sinh con?

• Khi kẻ xả súng ở Las Vegas là người Mỹ, có ai đòi cấm dân Nevada vào các bang khác?

Không.

Chỉ những chính quyền yếu kém và hèn nhát mới đổ thừa cả một nhóm người để che giấu thất bại trong chính sách.

Lợi dụng một vụ phạm pháp cá nhân để gieo rắc thù hằn sắc tộc là:

• Vi phạm Hiến pháp,

• Vi phạm Tuyên ngôn Nhân quyền,

• và phản bội tinh thần nhập cư – nền tảng tạo nên nước Mỹ.

5. NẾU NGƯỜI DÂN ĐÓNG THUẾ ĐỂ NUÔI MỘT LỰC LƯỢNG CẢNH SÁT MẠNH – THÌ PHẢI TIN VÀO PHÁP LUẬT, KHÔNG PHẢI TIN VÀO THÙ HẰN

Nước Mỹ có FBI, cảnh sát, công tố viên, tòa án, nhà tù.

Họ được dân Mỹ trả lương bằng thuế để xử lý tội phạm.

Không có hệ thống pháp quyền nào xứng đáng tồn tại nếu chỉ vì một cá nhân phạm tội mà:

• Đòi cấm nhập cư,

• Phá nát nền kinh tế,

• Coi toàn bộ cộng đồng là tội phạm tiềm năng.

Đó là tư duy của các chế độ độc tài, chứ không phải của một siêu cường dân chủ.

KẾT LUẬN: TRUMP ĐANG CHE GIẤU SỰ THẬT BẰNG CHIÊU BÀI THÙ HẰN

Vụ việc ở Washington D.C. không phải lỗi của Biden.

Không phải lỗi của người tị nạn Afghanistan.

Không phải lỗi của nước Mỹ.

Đó là hệ quả trực tiếp từ:

• Thỏa thuận Doha tai hại của Trump,

• Quyết định nhập cư được phê duyệt dưới thời Trump,

• Và chiêu bài kích động thù hằn để phục vụ chính trị của Trump.

Một lãnh đạo có trách nhiệm sẽ nói: “Hãy để pháp luật xử lý cá nhân phạm tội.”

Trump thì nói: “Hãy trừng phạt cộng đồng để tôi kiếm phiếu.”

Và đó chính là bản chất thật của ông ta.