Posted on March 26, 2014 by Jonathan London
Dạo này có nhiều người đang lo về tình hình tại
Ukraine. Trong đó có tôi. Là một nhà quan sát chính trị ở Việt Nam tôi cũng khá
quan tâm đến những quan điểm của người Việt Nam, cả trong và ngoài nước. Nói
chung, tôi vấn thấy những người ủng hộ Putin vô điều kiện là những người rất
hạn chế về tư duy và gần như là thuộc nhóm chưa biết tư duy độc lập có thể tồn
tại.
Song tôi cũng thừa nhận, dù tôi có quan điểm của
tôi, Ukraine không phải là một trường hợp đơn giản. Hơn nữa, đại đa số người,
trong đó có tôi, rất có thể chưa có đủ thông tin. Trong khi đó, tôi phải chia
sẻ với các bạn đọc một hiện tượng làm cho tôi bất bình mà xin bàn ở dưới này.
Hôm qua tôi đã gửi email tới một người bạn, cũng là
một giáo sư, và cũng là một người Mỹ, về một hiện tượng tôi thấy khá lạ thậm
chí khó chịu. Đó chính là không ít nhân vật và báo chí nổi tiếng thuộc phái tả
của Mỹ (như The Nation) đang bày tỏ sự thông cảm của họ đối với nhà độc
tài Putin về hồ sơ Ukraine. Tôi đặc biệt quan tâm đến ý kiến của bạn này vì ông
ta đã sống nhiều năm cả ở Châu Âu lẫn Đồng Nam Á và, nói chung, là một người mà
biết nhiếu. Trả lời câu hỏi của tôi, bạn này có viết:
Hi Jonathan, Không chỉ là phái tả ở bên Mỹ, mà phái
tả ở Châu Âu (cũng có vài tiếng nói nổi danh ủng hộ Putin ở Anh Quốc, chẳng
hạn). Một lý thuyết có thể là như này: Sự căm ghét của một số bộ phận trong
phái tả tâp chung chủ yếu vào ‘đề quốc chủ nghĩa Mỹ’ hậu Iraq/Aghanistan. Ho
coi Nga là một lực lượng chống lại.
Thứ hai, (một số bộ phận trong) phái tả (ở Mỹ, Tây
Âu) đã chấp nhận luận điểm (không hoàn toàn không đúng) rằng (nền chính trường)
của Ukraine đang bị những phe quốc gia chủ nghĩa “phát xít” đô hộ. Nếu đó là sự
thật, dù chỉ là một phần nhỏ và nhất định, Putin sẽ lấy cớ đó để ép Ukraine.
Tất nhiên đó cũng là vô lý – vì chính kiểu chính trị chủ nghĩa quốc gia của Nga
là đáng tệ (nếu không muốn nói “phát xít”).
Thứ ba, phái tả không thích “quyền lực nhân dân” (những
phong trào “people power”). Tôi đã thấy điều này xảy ra đối với Philippines hồi
năm 1986, mà cánh tả thấy là một âm mưu của Mỹ (lại, không hoàn toàn sai nhưng
là một phóng đại cực lớn). Đối với những cuôc nổi dậy ở Đông Âu năm 1989 cũng
vây: Ví dụ, có một chuyên gia về Romani, một học giả khá giỏi, thậm chí trách
mắng Mỹ về sụp đổ của Ceausescus. Điên. Và tất nhiên Georgia và Ukraine trong
những năm 2000s. Thấy người dân của những nước này ‘bị lỡ độ đường vì đêm tối,’
không hề tự đúng lên chống lại độc tài chính trị, mà luôn luôn là con rối của
quyền Mỹ. Cũng có lúc phái tả thật là kỳ lạ.
Tại sao tôi lo về những quan điểm của cánh tả phương
Tây về hồ sơ Ukraine/Putin? Lý do đơn giản là tôi là một người rất thông cảm
với chính trị cánh tả. Tôi rất quan tâm đến những vấn đề như công bằng xã hội
v.v… Tôi cũng là một người chống đề quốc, dù sự đế quốc chủ nghĩa đó là của Mỹ
hay Nga hay Trung Quốc. Cái mà tôi không thể nào chấp nhận được là ủng hộ cho
một chế độ độc tài không tôn trọng nhân quyền hay một lãnh đạo chính trị mà đã
được bâu cử môt cách dân chủ mà lại không chơi theo những luật chơi dân chủ.
Dù không theo đạo và dù gia đình của tôi đã ở Mỹ hơn
100 năm trời, tôi là một người gốc Do Thái; cụ ngoại sinh ra ở Odessa và cụ nội
ở Lithuania. Trong gia đình đã có người chết vì cả Hitler lẫn Stalin. Vậy, tôi
không coi nhẹ chủ nghĩa phát xít hay chủ nghĩa đế quốc. Tôi phải thừa nhận,
kiến thức của tôi đối vối Đông Âu không cao. Nhưng, nó dủ cao để khẳng định như
sau: Chúng ta phải ủng
hộ một nền chính trị dân chủ ở Đông Âu. Phải chống lại những quan điểm thực sự
mang tính đế quốc và phát xít ở mọi phía. Chỉ còn ba năm nữa trước kỷ niệm 100
năm chiến tranh thế giới thứ nhất. Chúng ta đã học cái gì?
Là một người khá thông cảm với chính trị cánh tả,
tôi đặc biệt hổ thẹn khi những người “đòi công lý” lại ủng hộ những kẻ mà chẳng
tôn trọng dân chủ và nhân quyền một chút nào. Trong thời gian tới, tôi sẽ cố
gắng hiểu rõ hơn về tình hình ơ Ukraine và ủng hộ những Anh Chị Em Ukraine mà
đang đấu tranh cho một tương lai dân chủ, công bằng, và phi cả phát xít lẫn đế
quốc. Đó là kiểu chính trị cánh tả duy nhất tôi có thể ủng hộ được.
JL
No comments:
Post a Comment